Derleyen: Oğuzcan Atış / Milliyet.com.tr – ChenZhi, Kamboçya merkezli şirketiPrinceGroup’uninternet sitesinde 'vizyon ve liderliğiylePrinceGroup'uKamboçya'da uluslararası standartlara bağlı, lider bir iş grubuna dönüştüren saygın bir girişimci ve tanınmış bir hayırsever' olarak tanımlanıyor. Hızlı bir şekilde zenginleşenZhi'ninhayatının bir kısmı Çin’inFujianeyaletinde geçti. İş hayatına küçük ve ilerleyen dönemde başarısızlıkla sonuçlanan bir oyun geliştirme şirketiyle başlayanZhi, 2010’lu yılların başında Kamboçya’ya taşınma kararı aldı ve emlak sektöründe çalışmaya başladı.Zhi’nintaşındığı dönemde Kamboçya’da emlak sektörü yükselişteydi. Bu dönemde Çin’de emlak fiyatlarının yükselmesi sebebiyle daha uygun fiyatlara sahip olan Kamboçya, birçok Çinli yatırımcının dikkatini çekiyordu. Ülkeye gelen Çinli turist sayısı da her gün artıyordu ve Kamboçya birçok Çinli yatırımcı için cazip bir yer hâline gelmişti. Alıntı Metni VATANDAŞLIK ALIP YÖNETİCİLERLE YAKINLAŞTI Zhi, 2014 yılında Çin vatandaşlığından çıkarak Kamboçya vatandaşı oldu ve kendi adına araziler satın almaya başladı.Zhi’ninvatandaşlık alma süreci de şüpheliydi. Bunun için Kamboçya'ya 250 bin dolarlık yatırım ya da bağış yapması gerekiyordu. ChenZhi'ninparasının nereden geldiği hiçbir zaman belli olmadı. 2019'da Man Adası'nda bir banka hesabı başvurusunda bulunurken, 2011'de emlak şirketi kurması için ismini açıklamadığı amcasının kendisine 2 milyon dolar (Yaklaşık 85 milyon lira) verdiğini söylediği ancak paranın bu şekilde elde edildiğini hiçbir zaman kanıtlamadı. 2015 yılında henüz 27 yaşındayken gayrimenkul yatırımları yapanZhi,PrinceGroup'ukurdu. 2018 yılındaPrinceBank'ı kurmak için ticari bankacılık lisansı aldı. Aynı yıl, 2,5 milyon dolarlık asgari yatırım karşılığında Kıbrıs pasaportu aldı ve Avrupa Birliği'ne kolay erişim sağladı. Daha sonra Vanuatu vatandaşlığı da aldı.Zhi, ilerleyen yıllarda Kamboçya'nın üçüncü havayolu şirketini kurdu. Yatırımlarını çeşitlendirenZhi, turizm bölgesi olanSihanoukville'debeş yıldızlı oteller ve 'Işıklar Körfezi' adı verilen 16 milyar dolarlık bir 'ekolojik şehir' inşa etmek gibi iddialı projelerle gündeme geldi. ChenZhi, 2020 yılında Kamboçya Kralı tarafından verilen en yüksek unvan olan 'NeakOknha' unvanını aldı. Bu unvana layık görülebilmek için hükümete en az 500 bin dolar bağış yapılması gerekiyordu. Tüm bunlar yaşanırken hükümette görev alan üst düzey isimler ve onların aile üyeleriyle de ortaklıklar kurarak gücünü artırdı. Ancak tüm bunlara rağmen gözlerden uzak duran, kamuoyuna pek fazla açıklama yapmayan gizemli bir figür olarak kaldı. ‘SERVETİNİN ARKASINDA DOLANDIRICILIK İMPARATORLUĞU VAR’ 2019 yılına gelindiğindeZhi’ninmilyarlarca dolar yatırım yapma planı olduğuSihanoukvilleşehrinde emlak piyasasının manasız yükselişi sona erdi ve emlak balonu patladı. Şehirdeki kumarhaneler, Çin merkezli organize suç örgütlerinin dikkatini çekmiş ve şehirde Çinli çeteler arasında bir savaş başlamıştı. Tüm bunlar turistlerin de buraya olan ilgisini azalttı. İlerleyen süreçte Çin’in Kamboçya’ya yaptığı baskılar sonucunda kumarhanelerin kapatılması, beraberinde şehirdeki birçok sektörü de derinden etkiledi. Yaklaşık 450 bin kişi şehirden ayrıldı vePrinceGroup'aait birçok konut boş kaldı. Ancak tüm bu olumsuzluklara rağmen ChenZhiyatırımlarını büyütmeye ve büyük harcamalar yapmaya devam etti. Peki bu gücün kaynağı nereden geliyordu? Mahkeme belgelerinde dolandırıcılık amacıyla kullanıldığı iddia edilen "telefon çiftliklerinin" görüntüleri İngiliz yetkililere göre, 2019 yılında Kuzey Londra’da 12 milyon sterlinlik bir malikane ve şehrin finans bölgesinde 95 milyon sterlinlik bir ofis bloğu satın aldı. ABD’li yetkililer iseZhi’ninkendisinin ve ortaklarının New York'ta mülkler, özel jetler, süper yatlar ve bir Picasso tablosu satın aldığını belirtiyor. ChenZhi’ninservetinin arkasındaki kaynağın, bugün Asya’nın en kazançlı işlerinden birisi olan internet dolandırıcılığı olduğu iddia ediliyor.Zhi, bununla birlikte insan ticareti ve kara para aklama suçlamalarıyla da karşı karşıya. Alıntı Metni ÇOK SAYIDA ÜLKE HAREKETE GEÇTİ PrinceGroup'ailişkin soruşturma yürüten ülkeler sadece ABD ve İngiltere ile sınırlı değil. Çin’in deZhi’yeait olarak bilinen bu şirketi 2020 yılından bu yana soruşturduğu biliniyor. ABD veİngiltere'liyetkililerin iddiasına göre, dolandırıcılığın merkezinde Vietnam sınırına yakınChreyThom'daPrinceGrouptarafından inşa edilen GoldenFortuneBilim ve Teknoloji Parkı gibi işletmeler yer alıyor.ChreyThom'dayaşayan görgü tanıkları, iddiaları doğrulayarak çoğunluğu Çinli, Vietnamlı ve Malezyalı olan ve internet üzerinden dolandırıcılık yapmaya zorlandıkları tesisten kaçmaya çalışan kişilerin vahşice dövüldüğünü söyledi. İddiaların ardındanZhi’yeait şirketlerle ortaklığı olan diğer şirketler,PrinceGroup’laolan ortaklığı sonlandırma yarışına girdi. Kamboçya Merkez Bankası, endişeli mevduat sahiplerinePrinceBank'taki paralarını çekebileceklerine dair güvence veren bir açıklama yapmak zorunda kaldı. Güney Kore ise bankalarda bulunan 64 milyon dolarlık mevduatı dondurdu. Singapur ve Tayland ise kendi ülkelerindeZhiveyaZhi’ninortaklarının yatırımlarına ilişkin soruşturmalar yürütüyor. Alıntı Metni