فشارهای اقتصادی ناشی از سربالایی نرخ ارز از یک سو و تورم افسارگسیخته از سوی دیگر، زیست مردم ایران را دشوارتر از همیشه کرده است. سفرهها کوچکتر شده و حتی چند شیفت کارکردن و چندشغله بودن نیز پاسخ هزینههای زندگی و اجاره خانهها را نمیدهد. بودجه دولت برای سال آینده هنوز میان زمین و آسمان باقی مانده و افزایش 20درصدی حقوقها هم آنقدر از تورم و شیب رو به بالای قیمتها عقبتر است که از همین حالا نگرانی برای سال آینده آغاز شده است. شرق: فشارهای اقتصادی ناشی از سربالایی نرخ ارز از یک سو و تورم افسارگسیخته از سوی دیگر، زیست مردم ایران را دشوارتر از همیشه کرده است. سفرهها کوچکتر شده و حتی چند شیفت کارکردن و چندشغله بودن نیز پاسخ هزینههای زندگی و اجاره خانهها را نمیدهد. بودجه دولت برای سال آینده هنوز میان زمین و آسمان باقی مانده و افزایش 20درصدی حقوقها هم آنقدر از تورم و شیب رو به بالای قیمتها عقبتر است که از همین حالا نگرانی برای سال آینده آغاز شده است. در چنین شرایطی، ما شاهد آن هستیم که تنشهای اجتماعی نیز هر چند وقت یک بار سر برمیآورند و زندگی مردم را بیشازپیش دچار وقفه میکنند. در این شرایط، روان مردم ایران یکی از اصلیترین میدانهای جنگ محسوب میشود؛ میدانی که اگرچه در ظاهر تنها به حوزه بهداشت و درمان وابسته است، اما در بطن خود، وجوه دیگری از زیست ایرانیان در شرایط فعلی را ترسیم میکند. نتایج آخرین پیمایش سلامت روان در کشور مربوط به سال 1401 است. این پیمایش نشان داد حدود یکچهارم جمعیت کشور با حداقل یک اختلال روانپزشکی دستوپنجه نرم میکنند؛ آماری که نسبت به ۱۱ سال پیش افزایش ۱.۵درصدی را نشان میدهد و افسردگی نیز با شیوع ۱۳.۷درصدی همچنان شایعترین اختلال روان در ایران است. از سوی دیگر، متخصصان بارها تأکید کردهاند که آمار خودکشی در ایران در سالهای اخیر با شیب افزایشی مواجه بوده است که همین هم، این موضوع را به بحرانی مهم و نیازمند تأمل و بررسی و برنامهریزی تبدیل میکند. باوجوداین، «محمدرضا شالبافان»، مدیرکل دفتر سلامت روان، اجتماعی و اعتیاد وزارت بهداشت، در گفتوگو با «شرق» توضیح میدهد که حدود 80 درصد از مؤلفههای اجتماعی مؤثر بر سلامت روان مردم، اساسا از ساختار وزارت بهداشت بیرون است و همین هم، نشاندهنده اهمیت نگاه کلان حاکمیتی به مسئله سلامت روان و ضرورت همکاریهای بینبخشی و بینوزارتی در این حوزه است. شاخصترین فاکتورهای تغییرات سلامت روانی در ایران، طی سالهای اخیر از نگاه شما چه مواردی است؟