Σε εφαρμογή τίθεται από τις 2 Απριλίου η τηλεργασία στο Δημόσιο και προκειμένου όλες οι αρμόδιες Υπηρεσίες και Τμήματα να προετοιμαστούν κατάλληλα και να προβούν στις απαραίτητες ενέργειες, το Τμήμα Δημόσιας Διοίκησης και Προσωπικού προχώρησε στην ετοιμασία σχετικού εγχειριδίου με τις απαραίτητες κατευθυντήριες γραμμές. Στο εγχειρίδιο αφού επεξηγείται η νομοθεσία που ψηφίστηκε από τη Βουλή και δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, καταγράφονται αναλυτικά και επεξηγηματικά οι διαδικασίες που πρέπει να ακολουθηθούν για εφαρμογή του μέτρου. Σύμφωνα με το εγχειρίδιο, το Υπουργικό Συμβούλιο με Απόφασή του ημερ. 16.12.2025, καθόρισε ως ανώτατο αριθμό ημερών τηλεργασίας 50 εργάσιμες ημέρες ανά ημερολογιακό έτος. Ωστόσο, για το έτος 2026, το πρώτο έτος εφαρμογής της τηλεργασίας, ο ανώτατος αριθμός εργάσιμων ημερών τηλεργασίας καθορίστηκε στις 20 εργάσιμες ημέρες, με στόχο την καλύτερη προετοιμασία και την ομαλή προσαρμογή των Υπηρεσιών και των υπαλλήλων στον νέο τρόπο εργασίας. Νοείται ότι, τυχόν υπόλοιπο ημερών τηλεργασίας που δεν εξαντλείται εντός του ημερολογιακού έτους, δεν μεταφέρεται στο επόμενο έτος. ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΕΔΩ. Τα οφέλη Πάντως, όπως χαρακτηριστικά τονίζεται στο εγχειρίδιο, η εφαρμογή της τηλεργασίας στη δημόσια υπηρεσία, νοουμένου ότι θα εφαρμοστεί και αξιοποιηθεί σωστά, αναμένεται ότι θα επιφέρει αρκετά οφέλη, περιλαμβανομένων των πιο κάτω: Ενίσχυση της ευελιξίας στον τρόπο εργασίας της δημόσιας υπηρεσίας. Καλύτερη αξιοποίηση των υπαλλήλων. Βελτίωση της αποδοτικότητας και αποτελεσματικότητας των υπαλλήλων και συνακόλουθα των δημόσιων υπηρεσιών. Μείωση των λειτουργικών εξόδων της δημόσιας υπηρεσίας και σε πιο μακροπρόθεσμο ορίζοντα, αν καταστεί εφικτή η επέκταση της εφαρμογής της, περιορισμός των αναγκών σε γραφειακούς χώρους. Μείωση των αντιδράσεων τοποθέτησης/μετακίνησης υπαλλήλων εκτός της επαρχίας της μόνιμης κατοικίας τους και περιορισμός των δυσκολιών στελέχωσης των δημόσιων υπηρεσιών. Διευκόλυνση των υπαλλήλων για επίτευξη καλύτερης ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής/οικογενειακής ζωής. Περιορισμός των απουσιών των υπαλλήλων και των αδειών ασθένειας. Ενίσχυση της εργασιακής ικανοποίησης του προσωπικού της δημόσιας υπηρεσίας και της παραγωγικότητας της δημόσιας υπηρεσίας. Περιορισμός της τροχαίας κίνησης, των ρύπων από τη διακίνηση των ιδιωτικών οχημάτων και του κόστους και της ταλαιπωρίας μετάβασης των υπαλλήλων στην εργασία τους. Καταλληλότητα υπαλλήλου Με βάση τα όσα αναφέρονται στο εγχειρίδιο, η τηλεργασία δεν αποτελεί δικαίωμα, οπότε ο υπάλληλος, δεν μπορεί να απαιτεί να εκτελεί τα καθήκοντά του με τη μορφή αυτή, αν δεν υπάρχει δυνατότητα για τηλεργασία, με βάση τις προϋποθέσεις που τίθενται για εφαρμογή της. Όπως -μεταξύ άλλων- ξεκαθαρίζεται, η τηλεργασία μπορεί να εφαρμοστεί από τους δημόσιους υπαλλήλους και τους εργοδοτούμενους αορίστου και ορισμένου χρόνου, των οποίων τα καθήκοντα ή μέρος αυτών είναι εφικτό να εκτελεστούν εξ΄ αποστάσεως, με βάση τη φύση τους και τα τεχνολογικά μέσα που απαιτούνται για την εκτέλεσή τους, όπως θα αποφασίζεται από τον οικείο Προϊστάμενο Τμήματος, ο οποίος είναι στην αποκλειστικά κατάλληλη θέση να κρίνει, βάσει και των υπόλοιπων όρων και προϋποθέσεων εφαρμογής της τηλεργασίας. Σε ό,τι αφορά τους παράγοντες/κριτήρια που μπορούν να ληφθούν υπόψη για να κριθεί η καταλληλότητα ή μη του κάθε υπαλλήλου για τηλεργασία, με βάση τα καθήκοντά του, αναφέρονται τα εξής: Αν απαιτείται η παρουσία του υπαλλήλου στον συνηθισμένο τόπο εργασίας του για την απρόσκοπτη εξυπηρέτηση κοινού που χρειάζεται να επισκέπτεται τα γραφεία της Υπηρεσίας, Αν τα καθήκοντα είναι τέτοια που απαιτούν συνεχή συνεργασία με συναδέλφους/ομαδική εργασία στον συνηθισμένο τόπο εργασίας του, Αν απαιτείται η εκτέλεση καθηκόντων χειρωνακτικής φύσης ή εξωτερικές εργασίες, Αν πρόκειται για καθήκοντα που απαιτούν κυρίως έρευνα, μελέτη, σκέψη και συγγραφή, Αν πρόκειται για καθήκοντα που απαιτούν υπηρεσιακή δράση και τακτική συμμετοχή σε συσκέψεις εντός και εκτός γραφείου, Αν απαιτείται η χρήση ειδικού εργαστηριακού/τεχνολογικού εξοπλισμού, Αν πρόκειται για καθήκοντα που απαιτούν συνεχή/τακτική πρόσβαση σε φυσικούς φακέλους. Νοείται ότι η καταλληλότητα υπαλλήλου για τηλεργασία θα πρέπει να επαναξιολογείται, βάσει των υπηρεσιακών δεδομένων/διαδικασιών και τεχνολογικών δεδομένων, τα οποία διαφοροποιούνται. Προϋποθέσεις εφαρμογής της τηλεργασίας Σύμφωνα περαιτέρω με το εγχειρίδιο, για να καταστεί εφικτή η τηλεργασία, οι Υπηρεσίες θα πρέπει να προμηθεύσουν τους υπαλλήλους τους, που θα κριθεί ότι μπορούν και θα ενδιαφερθούν να τηλεργάζονται, με τον απαραίτητο τεχνολογικό εξοπλισμό και λογισμικό για την αποτελεσματική εκτέλεση των καθηκόντων τους. Συγκεκριμένα, η τηλεργασία παραχωρείται νοουμένου ότι είναι στη διάθεση του υπαλλήλου υπηρεσιακός φορητός υπολογιστής και είναι δυνατή η εξ’ αποστάσεως σύνδεσή του με το υπηρεσιακό τηλέφωνο (μέσω του λογισμικού Cisco Jabber) και το υπηρεσιακό ηλεκτρονικό ταχυδρομείο (Microsoft Office 365). Επίσης, βασική προϋπόθεση για τηλεργασία είναι να υπάρχει εγκατεστημένο στις Υπηρεσίες το Σύστημα Αυτοματοποίησης Γραφείου (eOASIS), για να είναι δυνατή η πρόσβαση του υπαλλήλου στην αλληλογραφία και στα υπηρεσιακά έγγραφα, υπό συνθήκες προστασίας και ασφάλειας των υπηρεσιακών εγγράφων, εκτός εάν τα καθήκοντα του υπαλλήλου είναι τέτοια που αυτό δεν είναι απαραίτητο. Επιπρόσθετα ξεκαθαρίζεται πως για εφαρμογή της τηλεργασίας δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ο ιδιωτικός υπολογιστής του υπαλλήλου, για λόγους ασφάλειας των υπηρεσιακών εγγράφων και πληροφοριών, σύμφωνα με τις πολιτικές κυβερνοασφάλειας. Σημειώνεται, ωστόσο, πως πέραν του απαραίτητου τεχνολογικού εξοπλισμού και λογισμικού, για την επιτυχή εφαρμογή της τηλεργασίας, απαιτείται υπευθυνότητα και ανάπτυξη κλίματος συνεργασίας, εμπιστοσύνης και σωστής επικοινωνίας μεταξύ των υπαλλήλων και των προϊσταμένων τους. Προγραμματισμός τηλεργασίας Παράλληλα με τα προαναφερθέντα, ο τρόπος προγραμματισμού και παραχώρησης της τηλεργασίας είναι στη διακριτική ευχέρεια κάθε Υπηρεσίας, όπως κρίνεται ότι εξυπηρετούνται καλύτερα οι υπηρεσιακές ανάγκες, λαμβάνοντας υπόψη, κατά το δυνατόν, και τις προσωπικές ανάγκες των υπαλλήλων. Νοείται βέβαια ότι υπερισχύει η μέριμνα για εξυπηρέτηση των υπηρεσιακών αναγκών. Υποβολή αίτησης Αξίζει να αναφερθεί πως, με βάση το εγχειρίδιο, η τηλεργασία είναι οικειοθελής και θα παραχωρείται με την έγκριση του οικείου Προϊσταμένου Τμήματος ή εξουσιοδοτημένου από αυτόν λειτουργού, κατόπιν υποβολής αίτησης από τον υπάλληλο, μέσω του άμεσα Προϊστάμενού του, λαμβάνοντας υπόψη τις υπηρεσιακές ανάγκες και δεδομένα και με γνώμονα τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας της υπηρεσίας. Νοείται ότι η σχετική αίτηση για τηλεργασία υποβάλλεται από τον υπάλληλο, εφόσον έχει προηγουμένως κριθεί η καταλληλόλητά του για τηλεργασία και σύμφωνα με τον προγραμματισμό που γίνεται σε κάθε Υπηρεσία. Τονίζεται ότι η αίτηση πρέπει να υποβάλλεται ηλεκτρονικά, μέσω του ηλεκτρονικού συστήματος καταγραφής του χρόνου προσέλευσης και αποχώρησης των υπαλλήλων, το οποίο είναι διαθέσιμο στις Υπηρεσίες και το οποίο θα πρέπει να προσαρμοστεί για να καλύψει και αυτή τη λειτουργικότητα. Διευκρινίζεται πως Υπηρεσίες που δεν έχουν εγκαταστήσει τέτοιο σύστημα θα πρέπει να προχωρήσουν να το εξασφαλίσουν, προκειμένου να καταστεί εφικτή η εφαρμογή της τηλεργασίας, αλλά και για σκοπούς υποστήριξης της εφαρμογής των άλλων δύο ευέλικτων μορφών απασχόλησης που εγκρίθηκαν από το Υπουργικό Συμβούλιο, ήτοι, της μειωμένης απασχόλησης και του ευέλικτου ωραρίου. Χώρος τηλεργασίας Αναφορικά με το χώρο που θα εκτελείται η τηλεργασία, στο εγχειρίδιο αποσαφηνίζεται πως η τηλεργασία παρέχεται από τον χώρο διαμονής του υπαλλήλου. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, όμως, ο οικείος Προϊστάμενος Τμήματος θα μπορεί να εγκρίνει τηλεργασία και από οποιοδήποτε άλλο χώρο, νοουμένου ότι διασφαλίζεται η απρόσκοπτη διεκπεραίωση των υπηρεσιακών καθηκόντων και εφαρμόζονται οι όροι και προϋποθέσεις που καθορίζονται στον Νόμο και στο Εγχειρίδιο. Παράλληλα στο εγχειρίδιο καθίσταται, επίσης, ξεκάθαρο πως η τηλεργασία αποτελεί εργασία και ότι αυτό που διαφοροποιείται είναι ο χώρος και ο τρόπος εργασίας και σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να θεωρείται ως τρόπος κάλυψης οποιασδήποτε προσωπικής ανάγκης απουσίας του υπαλλήλου από τα καθήκοντά του, όπως η φροντίδα παιδιών ή άλλων συγγενικών προσώπων ή για λόγους ασθένειας. «Για την κάλυψη αυτών των αναγκών θα πρέπει να ακολουθούνται οι καθορισμένες διατάξεις όπως ισχύουν στην περίπτωση εργασίας στον συνηθισμένο τόπο εργασίας του», αναφέρεται. Νοείται, πάντως, ότι η φροντίδα παιδιών ή άλλων συγγενικών προσώπων, καθώς και η κάλυψη άλλων προσωπικών/οικογενειακών αναγκών διευκολύνονται με την τηλεργασία, όμως το ζητούμενο, σε κάθε περίπτωση, κατά την τηλεργασία, είναι ο υπάλληλος να είναι σε θέση να εργαστεί αποτελεσματικά. Τα βήματα Εξάλλου και σύμφωνα με σχετικό παράρτημα που περιλαμβάνεται στο εγχειρίδιο, τα βήματα που πρέπει να ακολουθηθούν για διευκόλυνση της εφαρμογής της τηλεργασίας, είναι συνολικά επτά και συγκεκριμένα: Βήμα πρώτο: Εξέταση καταλληλότητας υπαλλήλων για τηλεργασία στην βάση των όσων αναφέρονται πιο πάνω, καθώς και αναλυτικότερα στο εγχειρίδιο. Βήμα δεύτερο: Εκδήλωση Ενδιαφέροντος για τηλεργασία σύμφωνα με τη διαδικασία που περιγράφεται πιο πάνω. Βήμα τρίτο: Καταγραφή υπαλλήλων που εκδήλωσαν ενδιαφέρον και κρίθηκαν κατάλληλοι για τηλεργασία. Βήμα τέταρτο: Εφοδιασμός υπαλλήλου με κατάλληλο εξοπλισμό, όπως περιγράφεται πιο πάνω. Βήμα πέμπτο: Εγκατάσταση εφαρμογών/λογισμικού/εργαλείων ασφάλειας από ΤΥΠ, όπως αναφέρεται πιο πάνω. Βήμα έκτο: Προγραμματισμός τηλεργασίας. Στο στάδιο αυτό, ο άμεσα Προϊστάμενος ή ο οικείος Προϊστάμενος Τμήματος προχωρεί στον προγραμματισμό ημερών τηλεργασίας. Βήμα έβδομο: Υποβολή αίτησης για τηλεργασία. Μόλις ολοκληρωθούν τα πιο πάνω βήματα, ο υπάλληλος θα μπορεί να υποβάλει αίτηση για τηλεργασία, σύμφωνα με την διαδικασία που περιγράφεται αναλυτικότερα στο εγχειρίδιο, τηρουμένου του χρονικού πλαισίου έναρξης εφαρμογής της.