Митрополитот Пимен, еден од епископите на Македонската православна црква – Охридска архиепископија, на почетоков од новава 2026 година јавно призна дека неговиот повик до граѓаните да излезат на референдумот за промена на името на Македонија во 2018 година бил голема грешка. Во интервју за „Слободен печат“ тој истакна дека од денешна перспектива тој потег го чувствува како „своја грешка и своја наивност“. Пимен рече: „Практично, некој мене ме излажа, а јас ги излажав останатите“, со што призна дека бил доведен во заблуда и дека несвесно им ја пренел таа заблуда на верниците, анализира НОВА МАКЕДОНИЈА . За потсетување, поддршката на митрополитот Пимен за референдумот за промена на името на Македонија во 2018 година се покажа како една од најконтроверзните појави во односот меѓу црковните достоинственици и националниот идентитет. Со неговиот повик до граѓаните да излезат и да гласаат, тој несвесно ја легитимираше идејата дека државното име може да биде предмет на политички компромис. (!?) Меѓутоа, годинава, лично самиот Пимен призна дека тоа било „голема грешка“, дека бил „наивен“ и „излажан“, а со тоа несвесно ги довел во заблуда и верниците. За жал, штетата од таквиот потег не се мери само во лична самокритика – таа има пошироки национални импликации. Прво, неговата поддршка за референдумот ја наруши идентитетската кохезија. За многу граѓани, особено оние што ја гледаат црквата како чувар на традицијата и духовната самосвест, ваквиот став беше доживеан како предавство на историската борба за признавање на македонското име. Наместо да ја зајакне националната единственост, изјавата на Пимен создаде поделби меѓу верниците – едни ја следеа неговата препорака, други ја доживеаја како удар врз идентитетот. Второ, поддршката за референдумот го ослабна авторитетот на црквата како чувар на националната меморија. Македонската православна црква традиционално се смета за столб на македонската национална самосвест. Кога еден од нејзините епископи јавно поддржува процес што води кон промена на името, тоа ја нарушува перцепцијата дека црквата е безусловен бранител на македонскиот идентитет и ја става под сомнеж нејзината независност од политички влијанија. Трето, ваквиот потег имаше негативен одек и кај македонската дијаспора. За иселениците, името Македонија е симбол на врската со корените. Поддршката за референдумот испрати сигнал дека дури и духовните водачи во татковината се подготвени да се откажат од името, што предизвика разочарување и отуѓување кај многумина во дијаспората. Со тоа се ослабува улогата на црквата како мост меѓу татковината и иселениците. Конечно, поддршката за референдумот отвори долгорочни идентитетски ризици. Таа може да се толкува како преседан: ако црковни великодостојници се согласуваат со промена на името, тоа отвора простор за идни компромиси околу други суштински национални прашања – јазикот, културата, историјата. Со тоа се создава впечаток дека националниот идентитет е променлива категорија, а не неприкосновена вредност. ЦЕЛИОТ ТЕКСТ НА НОВА МАКЕДОНИЈА НА СЛЕДНИОТ ЛИНК