De hoogste leider van de Taliban, Hibatullah Akhundzada, maakt zich zorgen om tegenstand binnen de eigen gelederen. Dat blijkt uit audiomateriaal dat de BBC afgelopen week openbaar maakte . Het gaat om een toespraak die Akhundzada begin 2025 gaf aan Talibanleden in Kandahar. Door kritiek op elkaar, zegt Akhundzada "raakt het systeem verzwakt en neemt de onderlinge verdeeldheid toe waardoor het emiraat uiteindelijk verwoest zal worden". Het is voor het eerst dat op deze manier bevestigd wordt dat er spanningen binnen de Taliban zijn, iets waar analisten al langer aanwijzingen voor zien. Toch denken zij dat juist nu het regime sterker is dan ooit tevoren. Kandahar versus Kabul Akhundzada heeft de laatste jaren zijn grip weten te verstevigen over de verschillende groepen, ondanks kritiek op het uitsluiten van vrouwen en meisjes uit de samenleving en een drie dagen durende internetblokkade vorig jaar. De BBC deed een jaar onderzoek naar strubbelingen binnen de Taliban, omdat er al langer geruchten gaan over een ideologische tweestrijd. Daarbij zouden functionarissen in de hoofdstad Kabul zich steeds kritischer opstellen tegenover verordeningen die vanuit het streng-islamitische leiderschap in Kandahar komen. Een van de anonieme bronnen met wie de BBC sprak, omschrijft het als 'het Kandahar-huis dat tegenover de machthebbers in Kabul staat'. Volgens Mujib Rahimi, Afghanistan-analist en oud-woordvoerder van de overheid die in augustus 2021 werd afgezet door de Taliban, gaat de uitleg van de BBC wel wat kort door de bocht. "Juist de Haqqanis die in Kabul zitten, werden voor de overname gezien als de hardliners die de meest gewelddadige aanvallen op de NAVO-troepen uitvoerden." Om hen nu af te schilderen als de meer progressieve tak binnen de Taliban gaat Rahimi daarom te ver. Soort paus Daarnaast is er ook in Kabul een verdeling van groepen, het is volgens Rahimi niet zo dat zij eensgezind tegenover de leiders in Kandahar staan. "Je moet begrijpen dat Akhundzada als leider van de Taliban niet ter discussie staat, hij hoeft geen verantwoording af te leggen". Volgens Rahimi is Akhundzada als een vertegenwoordiging van god op aarde, een soort paus dus. Kritiek is daarom niet mogelijk en van oppositie is vrijwel geen sprake meer. Onenigheid over meisjesonderwijs Vorig jaar werd duidelijk dat niet alle verordeningen van Akhundzada standhouden. De volledige afsluiting van het internet in september werd na een paar dagen teruggedraaid. Volgens analisten omdat er een delegatie vanuit Kabul richting Kandahar trok om duidelijk te maken dat de situatie compleet onwerkbaar was. Ondernemers zagen hun verkoop dalen, bestuurders hadden geen idee hoe het verging in verschillende delen van hun regio en vrouwen die thuis online onderwijs volgden, werden nog verder afgesloten van de buitenwereld. Ook over het blokkeren van meisjesonderwijs is onenigheid binnen de Taliban, maar die maatregel blijkt veel moeilijker terug te draaien. "Tot welke groep je ook behoorde in Afghanistan, allemaal stuurden ze hun dochters naar school voordat de Taliban daar een einde aan maakten", zegt Rahimi. Het volk volgt God UNWomen rapporteerde in augustus dat een overgrote meerderheid van de Afghaanse bevolking voor meisjesonderwijs is. In een deur-tot-deur-enquête die de VN-organisatie uitvoerde in zowel de steden als het platteland zei 92 procent van de respondenten dat ze het belangrijk vonden dat meisjes scholing kregen. In het door de BBC gepubliceerde fragment is te horen hoe Akhundzada spreekt over de noodzaak om de bevolking dichter bij de overheid te brengen. Om zo het voortbestaan van het emiraat te kunnen garanderen. Dat moet je volgens Rahimi niet vanuit een democratisch perspectief bekijken waar burgers, inclusief vrouwen, centraal staan in de politiek. "Volgens de interpretatie van de islam door de Taliban worden armoede, sociale gelijkheid en het algemeen welzijn niet beschouwd als verantwoordelijkheden van het islamitische emiraat, maar als zaken die door God worden bepaald. De rol van de bevolking is daarom niet om verantwoording of rechten te eisen, maar om hun omstandigheden te accepteren, zich te onderwerpen aan de goddelijke wil zoals die door het emiraat wordt geïnterpreteerd, de opperste leider te gehoorzamen en zich te onthouden van kritiek op de autoriteiten." Geen teken van scheurtjes De audio-opnames zijn maanden voor de internetblokkade gemaakt. Het is daarom niet duidelijk of de religieuze leiders in Kandahar de omkering van die maatregel zien als een teken van een groeiende interne strijd. Het terugdraaien van de internetblokkade lijkt een uitzonderlijke situatie te zijn geweest "Akhundzada heeft juist controle weten te krijgen over onderdelen van de politie en het veiligheidsapparaat die traditioneel bij de Haqqanis in Kabul lagen, waardoor zijn grip verder is verstevigd", zegt Pearl Pandya, senior Afghanistan analist bij de Amerikaanse onderzoeksgroep ACLED. "Niets wijst erop dat er gewelddadige confrontaties zijn binnen verschillende fracties van de Taliban." Op geen enkele manier is er daarom reden om aan te nemen dat de opnames een teken zijn van interne scheurtjes die het regime uiteindelijk ten val kunnen brengen.