Ευεργετικές θεωρούνται οι βροχοπτώσεις αλλά και οι χιονοπτώσεις των τελευταίων ημερών, οι οποίες επηρέασαν θετικά αρκετές περιοχές της Κύπρου, κυρίως σε ό,τι αφορά την ενίσχυση της υγρασίας στο έδαφος και τη βελτίωση των συνθηκών για τις καλλιέργειες. Παρά το γεγονός ότι τα καιρικά φαινόμενα δημιούργησαν ένα αίσθημα προσωρινής ανακούφισης, η γενικότερη εικόνα παραμένει ανησυχητική, αφού τα αποθέματα νερού στα φράγματα εξακολουθούν να βρίσκονται σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα. Η αισιοδοξία που επικρατεί είναι περιορισμένη, καθώς οι ποσότητες νερού που συγκεντρώθηκαν δεν επαρκούν για να ανατρέψουν ουσιαστικά την προβληματική κατάσταση που διαμορφώθηκε τα τελευταία χρόνια λόγω της παρατεταμένης ανομβρίας. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Τμήματος Αναπτύξεως Υδάτων, η πληρότητα των φραγμάτων φτάνει μόλις το 10%, ενώ η συνολική εισροή νερού τις τελευταίες ημέρες ανήλθε στα 1,1 εκατομμύρια κυβικά μέτρα, με το φράγμα του Κουρή να δέχεται τη μεγαλύτερη ποσότητα. Την ίδια ώρα, τα επίπεδα στα φράγματα της Γερμασόγειας, της Άχνας, της Αργάκας, της Βυζακιάς και του Ξυλιάτου παραμένουν σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα, γεγονός που προκαλεί έντονο προβληματισμό για την επάρκεια νερού τους επόμενους μήνες. Από πλευράς του, το Τμήμα Μετεωρολογίας αναφέρει ότι το πρώτο δεκαπενθήμερο του μήνα καταγράφηκαν 31,6 χιλιοστά βροχής, σε σύγκριση με τα 102,4 χιλιοστά που αποτελούν τη μέση κανονική βροχόπτωση για την περίοδο, στοιχείο που καταδεικνύει πως η συνολική ποσότητα βροχής εξακολουθεί να υπολείπεται σημαντικά των αναγκών. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι ανησυχίες του αγροτικού κόσμου εντείνονται, καθώς το υδατικό πρόβλημα επηρεάζει άμεσα την παραγωγή, το εισόδημα και τη βιωσιμότητα των καλλιεργειών. Οι αγρότες παρακολουθούν με αγωνία τις εξελίξεις, γνωρίζοντας πως χωρίς ουσιαστικές λύσεις και μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, οι συνέπειες θα είναι ιδιαίτερα σοβαρές για τον πρωτογενή τομέα. Την ίδια ώρα, οι οργανωμένοι φορείς του αγροτικού κόσμου επαναφέρουν στο προσκήνιο τις πάγιες θέσεις τους, ζητώντας άμεσες παρεμβάσεις, επενδύσεις σε υποδομές και εφαρμογή εναλλακτικών μεθόδων, ώστε να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα σε βάθος χρόνου. Μιλώντας στον REPORTER, ο πρόεδρος του Παναγροτικού Συνδέσμου Κύπρου, Κυριάκος Καϊλάς, σημείωσε πως οι βροχοπτώσεις και οι χιονοπτώσεις των τελευταίων ημερών αποτελούν μια μικρή ελπίδα, ωστόσο επισήμανε ότι το υδατικό πρόβλημα δεν επιλύεται μεμονωμένα από τέτοια φαινόμενα. Όπως εξήγησε, «για τη σπορά οι βροχές ήταν ευεργετικές, για να είμαστε δίκαιοι». Παράλληλα, αναφέρθηκε και στη μέθοδο της σποράς των νεφών, μια πρακτική που αποκλείστηκε από το Υπουργείο Γεωργίας λόγω κόστους αλλά και λόγω της έλλειψης των απαραίτητων μέσων για την εφαρμογή της, επισημαίνοντας ότι «μπορεί να μην είναι η λύση του προβλήματος, αλλά επιβάλλεται υπό τις περιστάσεις. Στο τέλος της ημέρας, από τη στιγμή που μπορεί να γίνει έρευνα στο κομμάτι της αποδοτικότητας της συγκεκριμένης πρακτικής από ανεξάρτητους λειτουργούς, θα μπορέσουμε να δούμε αν υπάρχει δυνατότητα να προσφέρει κάτι η συγκεκριμένη μέθοδος ή όχι». Πέραν τούτου, ο κ. Καϊλάς υπογράμμισε ότι «αν δεν γίνουν μεγάλες αφαλατώσεις της τάξης των 100 και 200 χιλιάδων κυβικών μέτρων ημερησίως και όχι των 10 χιλιάδων κυβικών μέτρων που έχουμε τώρα για την ύδρευση, δεν πρόκειται να λυθεί το πρόβλημα. Επί διακυβέρνησης Νίκου Αναστασιάδη είχαν επισκεφθεί το Ισραήλ ο τότε υπουργός Γεωργίας αλλά και οι αγροτικές οργανώσεις και είχαν δει πώς έκαναν την έρημο πεδιάδα. Εμείς έχουμε κάνει το εντελώς αντίθετο, δηλαδή την πεδιάδα έρημο». Επιπρόσθετα τόνισε πως «ο κόσμος που έχει μόνιμες καλλιέργειες, θερμοκήπια, προσωπικό και δάνεια και έρχεσαι και του λες ότι δεν υπάρχει νερό, τότε θα χάσει τα πάντα. Εμείς είμαστε η τελευταία γενιά που θα δεχθεί να καταστραφεί ο πρωτογενής τομέας. Δεν θα καταστρέψουμε εμείς τον τόπο μας γιατί κάποιοι, είτε συνειδητά είτε ασυνείδητα, είτε λόγω αμέλειας είτε λόγω κόστους στην παραγωγή νερού, προτίμησαν να πάρουν νερό από τα φράγματα επειδή ήταν πιο φθηνό και πλέον ούτε το πρωτόκολλο δεν μπορούμε να ικανοποιήσουμε». Όπως εξήγησε, «σύμφωνα με το πρωτόκολλο, η πυραμίδα είναι πρώτα ο άνθρωπος, μετά τα ζώα και τρίτες οι μόνιμες καλλιέργειες, οι οποίες έχουν φύγει όλες, ενώ τα ζώα είναι οριακά. Ο λόγος που δεν φαίνεται αυξημένη η στάθμη στα φράγματα είναι γιατί ενδεχομένως να γίνεται ακόμη παροχή νερού για άλλους σκοπούς». Επανέλαβε ότι η μόνιμη λύση του προβλήματος στον αγροτικό τομέα είναι οι μεγάλες αφαλατώσεις, επισημαίνοντας ότι «σήμερα προσφέρονται αφαλατώσεις σε βάθος 50 ποδιών, ώστε να γίνεται πιο σωστή διασπορά της άλμης και να είναι πιο φθηνά τα λειτουργικά τους έξοδα. Τα μέτρα που λαμβάνονται τώρα θα φέρουν αποτελέσματα το 2029 με 2030. Καταλαβαίνετε πόσο δύσκολα είναι τα πράγματα και αν φύγει ο κόσμος από την ύπαιθρο θα χειροτερέψει». Ταυτόχρονα, ο κ. Καϊλάς αναφερόμενος στο επάγγελμα των αγροτών σημείωσε ότι «δεν μπορεί να στηρίζεται μόνο στις επιδοτήσεις και αν το επάγγελμα από μόνο του δεν είναι βιώσιμο, τότε τα πράγματα είναι δύσκολα». Από πλευράς του, ο πρόεδρος του ΔΣ της Παναγροτικής Ένωσης Κύπρου, Χρίστος Παπαπέτρου, ανέφερε ότι «φαίνεται πως η χρονιά θα είναι καλύτερη σε σχέση με πέρσι, ωστόσο για να πάμε καλά πρέπει να έχουμε τις αναγκαίες ροές στα φράγματα. Μέχρι πριν από έναν μήνα λέγαμε ότι θα ξεκινούσαν ουσιαστικά οι ροές τώρα, διότι τότε η γη ήταν διψασμένη. Αυτή τη στιγμή, όσον αφορά τα φράγματα και την αποθήκευση του νερού, αυτές οι βροχοπτώσεις είναι αυτές που χρειάζονται, άρα ό,τι λέμε είναι σωστό, διότι έχουμε πλέον αυξημένες ροές». Επισημαίνοντας πως το σημαντικό είναι να συνεχιστούν οι βροχοπτώσεις, εξήγησε ότι «το νερό που θα μαζευτεί θα μπορέσει να βοηθήσει τον τόπο όσον αφορά τον αγροτικό τομέα». Όσον αφορά τις χιονοπτώσεις, ο κ. Παπαπέτρου σημείωσε ότι «είναι ακόμη καλύτερες σε σχέση με τις βροχοπτώσεις για τις μετέπειτα ροές, διότι το λιώσιμό τους γίνεται σιγά σιγά, ειδικότερα αν το ύψος του χιονιού ξεπεράσει το μισό μέτρο, και έτσι θα παραταθούν οι ροές νερού στα φράγματα». Ερωτηθείς αν υπάρχει πιθανότητα να βελτιωθεί η κατάσταση στα φράγματα σε περίπτωση που συνεχιστούν οι βροχοπτώσεις με τους ίδιους ρυθμούς, απάντησε αρνητικά, επισημαίνοντας ότι «ο λόγος είναι πως τα φράγματα είναι σχεδόν άδεια και δεν υπάρχουν αποθέματα, όπως το 2019 που με εισροή νερού γύρω στα 256 εκατομμύρια κυβικά μέτρα αυτά γέμισαν. Τώρα, στην ουσία, είναι άδεια και άρα χρειάζονται πολλές και συνεχείς βροχοπτώσεις για να γεμίσουν». Τόνισε επίσης ότι «όταν υπάρχει νερό πρέπει να υπάρχει και σωστή διαχείριση. Αυτή τη στιγμή κάνουμε διαχείριση κρίσης και δεν σημαίνει ότι επειδή υπήρξε μία εισροή στα φράγματα πρέπει να τη σπαταλήσουμε. Θα πρέπει να δοθεί με φειδώ, ώστε να έχουμε νερό και του χρόνου». Παράλληλα, υπογράμμισε ότι δεν θα πρέπει να βασιζόμαστε αποκλειστικά στη ροή νερού από τις βροχοπτώσεις, αλλά απαιτούνται άμεσα μέτρα, όπως αφαλατώσεις χαμηλού κόστους για τη γεωργία, καθώς και η εφαρμογή, έστω σε πιλοτικό στάδιο, της μεθόδου της σποράς των νεφών, ώστε να διαπιστωθεί μέχρι ποιο σημείο αποδίδει. Όπως ανέφερε, «αν γίνει δοκιμαστικά μία φορά, θα μπορέσουμε να δούμε αν τελικά λειτουργεί στην Κύπρο ή όχι, διότι πλέον έχουν αλλάξει πολλά πράγματα και η τεχνολογία έχει προχωρήσει». ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Το δύσκολο σταυροδρόμι του υδατικού, το βάρος που σηκώνουν οι γεωργοί και τα πλάνα για το 2026 Περιορισμένη η αποτελεσματικότητα της σποράς νεφών στην Κύπρο-Υπό πίεση τα φράγματα, κάτω του 10% η πληρότητα