De onzekerheid voor het Europese bedrijfsleven rondom Amerikaanse importheffingen is terug van nooit helemaal weggeweest. Europese landen die militairen naar Groenland sturen, krijgen per 1 februari 10 procent extra importheffingen aan de broek. Dat is bovenop de 15 procent die al betaald moet worden over export naar Amerika. De EU dreigt met een tegenreactie. Een lange lijst Amerikaanse producten, met een jaarlijkse importwaarde van 93 miljard, zou ook belast gaan worden met importheffingen. Ook is opeens de 'handelsbazooka' , het weren van Amerikaanse bedrijven, bespreekbaar. Het Nederlandse bedrijfsleven is zeer bezorgd, omdat de hoogoplopende ruzie de handel ernstig kan raken. Toch is er volop begrip voor de Europese reactie: "We steunen volledig dat Europa een grens trekt en zich niet laat chanteren", zegt werkgeversorganisatie VNO-NCW. Machines en sterke drank "Dit is bijzonder heftig. Het is pure machtspolitiek. Defensiebeleid, strategie en economische beleid allemaal samengevoegd", zegt Theo Henrar van FME, de ondernemersorganisatie voor bedrijven in de technologische industrie. "Het is buitengewoon schadelijk voor onze bedrijven en onze handelsrelaties". Naast staal en andere chemische producten verkoopt Nederland veel machines voor de landbouw en industrie aan de VS. Nederland verhandelt ook sterke drank. "Ik ben vrij positief ingesteld, maar het ziet er niet zo fantastisch uit", zegt drankenexporteur Pim Wijers van Must Have Malts uit Utrecht. Hij verkoopt veel Schotse whisky aan de VS. "Amerika is iets meer dan 50 procent van onze afzet, dus we moeten wel een plan B verzinnen. Het is pompen of verzuipen." Weg of blijven In april kondigde Trump wereldwijde importtarieven aan. De onzekerheid die dat bracht voor Europese bedrijven is niet meer weggegaan. Langlopende en verwarrende onderhandelingen en rechtszaken over de heffingen maken het voor bedrijven lastig om de koers te bepalen. De cijfers over de effecten op de handel zijn nog niet compleet. In de eerste helft van 2025 groeide de Nederlandse export naar de VS juist hard. Veel exporteurs stuurden hun producten nog Amerika in voordat de heffingen ingingen. Het beeld is dus incompleet, en niet eenduidig, zegt Evofenedex, de branchevereniging voor importeurs en exporteurs. "Ondernemers zitten opnieuw in een periode van onzekerheid met dreigende heffingen. Tot nog toe zagen we dat de impact sterk verschillend per onderneming uitpakte", zegt Elmar Otten van Evofenedex, "Je hebt bedrijven die zich uit Amerika terugtrekken en bedrijven die juist hun handel daar versterkt hebben door te investeren in de VS." Toch is het effect op de handel overduidelijk negatief, zegt Otten. "Hier is niet op te plannen. Die importheffingen leveren hogere prijzen op voor klanten in Amerika. Als het te duur wordt, kun je als Nederlands bedrijf marktaandeel of marge kwijtraken." Dat ziet ook de bloemen- en plantensector, die vandaag exportcijfers van 2025 presenteerde. Er werden ruim 10 procent meer bloemen en planten naar de VS gestuurd, maar dat komt door de verkoop vóór Trumps importheffingen. Die compenseerde ruimschoots de exportkrimp van de afgelopen maanden. Matthijs Mesken, directeur van de Vereniging van Groothandelaren in Bloemkwekerijproducten, vreest dat de krimp doorgaat: "Met de nieuwe heffingen lijkt die negatieve ontwikkeling zich door te zetten." Bazooka Nu komt Europa dus met een tegenreactie. Een oude lijst wordt van stal gehaald. Van spijkerbroeken tot vliegtuigonderdelen: als Trump zijn heffingen doorzet, kan hij rekenen op importheffingen op veel Amerikaanse producten. Daarnaast heeft Europa nog de zogeheten ' handelsbazooka ' achter de hand. Daarmee kan Amerikaanse bedrijven de toegang tot de EU-markt ontzegd worden. De Franse president Macron wil dit inzetten als Trump extra importheffingen oplegt. Zulke heftige maatregelen schaden ons ook, zegt Henrar van FME, die wel begrip heeft voor de Europese tegenmaatregelen. Werkgeversorganisatie VNO-NCW hoopt dat de ruzie niet nog hoger oploopt, maar snapt de Europese tegenreactie ook wel: "Het Nederlands bedrijfsleven staat achter de Europese Unie en het Nederlands kabinet. Uiteindelijk is het wel van belang dat de spanningen tussen de EU en de VS niet verder escaleren." Evovenedex benadrukt dat dit middel de relatie tussen de VS en de EU langdurig kan aantasten. "Handel is meer dan import en export. Als de VS en de EU elkaars bedrijven gaan weren, betekent dat ook grote Amerikaanse investeringen in Europa in gevaar komen en andersom".