Единствениот главен град во светот без семафори: Како успеале да го регулираат сообраќајот без хаос? Филип Здравески 23.02.2026 / 16:09 Вести Едно мало европско главно гратче покажува дека правилата, довербата и претпазливоста можат да ги заменат црвените и зелените светла. Во повеќето европски метрополи сообраќајот е синоним за сообраќаен метеж, редици и постојано чекање на зелено светло. Семафорите станаа неопходен дел од урбаниот пејзаж и секојдневниот живот. Сепак, постои еден главен град кој целосно се оддалечува од овој образец и докажува дека сообраќајот може да функционира и без семафори. Зборуваме за Вадуц, главниот град на Кнежевството Лихтенштајн, кој е единствениот главен град во светот без ниту еден семафор. Овој мал, но исклучително добро организиран град, сместен помеѓу Швајцарија и Австрија, има само неколку илјади жители, а сообраќајот е организиран на начин што првично ги изненадува многу посетители. Наместо семафори, возачите се потпираат на сообраќајни знаци, кружни текови и јасно дефинирани правила за првенство на минување. Клучно меѓу нив е правилото за предност на патот, каде што возилата што се приближуваат од десно имаат предност на патот освен ако раскрсницата не е поинаку означена. Иако ова правило е добро познато во многу европски земји, често се игнорира во големите градови поради доминацијата на семафорите. И покрај отсуството на семафори, сообраќајот во Вадуц се одвива изненадувачки непречено. Причината за ова не е само малиот обем на сообраќај, туку и високото ниво на сообраќајна култура. Возачите се навикнати на внимателно и одговорно возење, додека пешаците се чувствуваат безбедно затоа што правилата доследно се почитуваат. Овој тип на транспортен систем го одразува и проширува карактерот на Лихтенштајн, една од најмалите, но и најорганизираните земји во Европа. Земјата е позната по високиот квалитет на живот, безбедноста и силното чувство за заедница. Вадуц можеби нема семафори, но го има она што е сè поретко во големите метрополи: сообраќај базиран на меѓусебна доверба, одговорност и почит. Лихтенштајн е четвртата најмала земја во Европа и една од најбогатите во светот, иако нема свој аеродром. До него може да се стигне преку Цирих, кој е оддалечен околу еден и пол час возење. Економијата на кнежевството се потпира на специјализирана индустрија; земјата, меѓу другото, е светски лидер во производството на забни протези, а компанијата Ivoclar Vivadent држи околу 20% од глобалниот пазар. Интересно е и тоа што работната култура во Лихтенштајн има свои специфики: паузата за ручек трае и до еден и пол час, од 12:00 до 13:30 часот, што е меѓу најдолгите во Европа. Сепак, историјата на оваа земја има и свои контрасти. Лихтенштајн беше последната европска земја што им даде право на глас на жените , дури во 1984 година. Претходните референдуми од 70-тите беа неуспешни, а конечната одлука беше донесена со тесно мнозинство, што го прави овој факт еден од највпечатливите примери за бавни општествени промени во современа Европа. Лихтенштајн сообраќај Автор/Извор Ф.З. Прикажи во метро On