Osmanlı Devleti, İslam coğrafyasında yaşamış İbn-Sina ve İbn-Rüşd düzeyinde tek bir filozof ve bilim insanı yetiştiremedi. Uygarlığa odaklanacağına; haremlerle, saray oyunlarıyla, iktidar mücadelesiyle uğraştı. 600 yıl boyunca bilime ve felsefeye geçit vermedi. ★★★ Osmanlı, gerilemeye paralel olarak,