تالارهای خالی کاخ نیاوران؛ پروتکل امنیتی یا هراس از بازگشت صاحبخانه؟

انتشار تصاویری از برخی تالارهای خالی کاخ نیاوران، در روزهایی که انقلاب ملی شیر و خورشید و مطالبه عمومی برای بازگشت خاندان پهلوی به ایران به بالاترین سطح رسیده، در شبکه‌های اجتماعی غوغا به پا کرده است و میهن‌دوستان ایرانی از سرنوشت اشیای این کاخ‌موزه‌ ابراز نگرانی کرده‌اند. هم به این دلیل که در میان آن‌ها برخی لوازم شخصی محمدرضاشاه فقید و اشیای باارزش موزه‌ای وجود دارد و هم اینکه مسئولان میراث فرهنگی درباره خالی شدن این تالارها اظهارات متناقضی بیان کرده‌اند. نگرانی درباره وضعیت اشیای گران‌قیمت و باارزش موزه‌های ایران از آنجا آغاز شد که برخی رسانه‌ها و مقام‌های غربی، از جمله اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، با استفاده از عبارت «فرار موش‌ها از کشتی در حال غرق» اعلام کردند که ده‌ها دلار از طریق سیستم‌های بانکی و غیربانکی در حال خروج از ایران‌اند. شبکه ۱۴ اسرائیل هم اواسط ماه ژانویه گزارش داد که تنها در یک بازه زمانی ۴۸ ساعته، حدود ۱.۵ میلیارد دلار پول از ایران به حساب‌هایی در دبی منتقل شده است. خروج این مقدار پول و طلا از ایران، در حالی که تمامی شواهد نشان می‌دهد مسئولان جمهوری اسلامی سرنگونی را از رگ گردن به خود نزدیک‌تر می‌دانند، این نگرانی را ایجاد کرد که ممکن است اشیای گران‌قیمت و باارزش تاریخی ایران هم هدف دستبرد قرار گیرند. چنانچه برخی فعالان میراث فرهنگی هم درباره این موضوع هشدار دادند. Read More This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field) این نگرانی‌ها زمانی تشدید شد که برخی کاربران تصاویری از تالارهای خالی کاخ‌موزه نیاوران را منتشر کردند و آن‌ها را در کنار تصاویر پیشین این تالارها، که با اشیای تاریخی و باارزش تزئین شده بود، قرار دادند. از طرفی در هفته آخر بهمن و هفته اول اسفند حتی محوطه باغ تاریخی نیاوران نیز بسته بود و عموم مردم امکان بازدید از آن را نداشتند. مسئولان میراث فرهنگی در واکنش به نگرانی‌های مطرح‌شده ادعا کردند که اشیای موزه‌ای کاخ نیاوران به‌ دلیل احتمال بروز جنگ و شرایط بحرانی، مطابق پروتکل‌های حفاظتی، به مخازن امن منتقل شده‌اند. در همین زمینه، شهرود امیرانتخابی، مدیر مجموعه تاریخی و فرهنگی کاخ نیاوران، به خبرگزاری ایسنا گفت: «طبیعی است که در مواقع بحرانی، وقتی احساس کنیم کاخ‌ها و اشیای تاریخی در خطرند، طبق پروتکل‌های حفاظتی، نخست کاخ را تعطیل و اشیای آن را به مخازن امن منتقل کنیم تا به شرایط عادی بازگردیم. همه جای دنیا همین‌گونه است و در ایران نیز چنین رویه‌ای وجود داشته است؛ چنانکه در دوران جنگ ۱۲ روزه و همچنین در ناآرامی‌های اخیر نیز این اتفاق رخ داد و طبق پروتکل‌های حفاظتی، اشیای کاخ به مخازن امن منتقل شدند.» او ادامه داد: «کاخ نیاوران در زمان جنگ ۱۲ روزه تعطیل و اشیای آن به مخزن امن منتقل شده بود و پس از اعلام وزارت میراث فرهنگی، اشیا دوباره چیدمان و کاخ‌ها بازگشایی شدند.» با این حال مدیر مجموعه تاریخی و فرهنگی کاخ نیاوران اذعان کرد که اشیای کاخ نیاوران از دی‌ماه به مخازن منتقل شده‌اند و تلویحا افزود چنانچه شرایط از سوی میراث فرهنگی «عادی» اعلام شود، چیدمان داخلی تالارهای کاخ نیاوران انجام خواهد شد. او در عین حال تاکید کرد که فعلا امکان بازدید از فضاهای داخلی وجود ندارد و مردم می‌توانند از فضای باغ استفاده کنند. مدیر کاخ نیاوران انتشار تصاویری از تالارهای خالی این مجموعه را «شیطنت» خواند و گفت که این تصاویر مربوط به تالار آبی است که «اساسا همیشه خالی بوده است» و در ادامه مدعی شد که «برخی دیگر از عکس‌های منتشرشده مربوط به راهرو منتهی به اتاق پذیرایی کاخ اصلی نیاوران است که چند ویترین خالی در آن دیده می‌شود و این موضوع طبیعی است». مسئولان میراث فرهنگی پیش‌تر نیز اعلام کرده بودند که اشیای موزه‌ها از نیمه دی‌ماه به مخازن امن منتقل شده‌اند. این پروتکل حفاظتی در دیگر نقاط دنیا نیز رواج دارد و کشورهای مختلف چنانچه شرایط جنگی یا بحرانی به وجود بیاید، برای محافظت از آثار ارزشمند موزه‌ای، آن‌ها را به انبارهای امن منتقل می‌کنند. با این حال، آنچه نگرانی فزاینده میهن‌دوستان را درباره کاخ نیاوران برانگیخت، نه صرف انتقال آثار موزه‌ای، بلکه خالی شدن گسترده فضاهای این کاخ است؛ به‌ گونه‌ای که از میز و صندلی‌ها گرفته تا فرش‌، پرده‌ و وسایل تزیینی نیز از محل خود خارج شده‌اند و در برخی تصاویر منتشرشده، تالارها فاقد هرگونه وسیله به نظر می‌رسند. به بیان دیگر، آنچه دیده می‌شود تنها جابه‌جایی آثار ارزشمند ویترینی یا اشیای حساس نیست، بلکه حذف کامل عناصر دکوراسیون تاریخی کاخ است که خود بخشی از هویت موزه‌ای آنجا محسوب می‌شوند. در صورتی که انتقال اشیای موزه‌ای به مخازن امن، معمولا در مورد آثاری اجرا می‌شود که ارزش تاریخی، هنری یا مالی بالا دارند و در عین حال آسیب‌پذیری آن‌ها هم بیشتر است؛ مانند تابلوهای نقاشی، اشیای نفیس، اسناد تاریخی، جواهرات یا آثار کوچک و قابل‌حمل. در بسیاری از موزه‌های جهان، مبلمان و سایز عناصر اصلی فضا و اقلام غیرحساس معمولا در محل باقی می‌مانند یا تنها با کشیدن پوشش‌هایی، محافظت می‌شوند. به همین دلیل، کاملا خالی از اثاث شدن تالارها این پرسش را در افکار عمومی ایجاد کرده که اقدام‌های انجام‌شده در چارچوب پروتکل‌های متعارف حفاظتی بوده یا دامنه‌ آن فراتر از رویه‌های معمول است؟ اهمیت این پرسش و پاسخ آن وقتی بیشتر می‌شود که در نظر بگیریم کاخ نیاوران در سال‌های پایانی پادشاهی پهلوی، اقامتگاه اصلی محمدرضاشاه و خانواده‌اش بود و اینک مردم ایران در انقلاب ملی شیر و خورشید یک‌صدا این خاندان را صدا می‌زنند و خواهان بازگشت آنان به ایران‌اند. ایران تهران نیاوران انقلاب ملی ایران انقلاب شیر و خورشید کاخ نیاوران بازگشت پهلوی اشیای موزه‌ای سرقت از موزه‌ها خاندان پهلوی مسئولان مدعی‌اند اشیای موزه‌ای کاخ نیاوران به‌دلیل احتمال بروز جنگ به مخازن امن منتقل شده‌اند ایندیپندنت فارسی جمعه, فِورِیه 27, 2026 - 14:00

تالارهای کاخ نیاوران قبل و بعد از تخلیه وسایل‌ــ x./Persian_picture

فرهنگ و هنر related nodes: اتاق کار شهبانو فرح در کاخ نیاوران؛ مرکز برنامه‌ریزی برای فرهنگ، هنر و رفاه ایرانیان کاخ نیاوران رتبه دوم پربازدیدترین مکان‌های تاریخی را کسب کرد از نیاوران تا واشنگتن؛ زندگی شاهزاده‌ رضا پهلوی در مسیر تبعید Type: news SEO Title: تالارهای خالی کاخ نیاوران؛ پروتکل امنیتی یا هراس از بازگشت صاحبخانه؟ Inner related node: کاخ نیاوران رتبه دوم پربازدیدترین مکان‌های تاریخی را کسب کرد اتاق کار شهبانو فرح در کاخ نیاوران؛ مرکز برنامه‌ریزی برای فرهنگ، هنر و رفاه ایرانیان از نیاوران تا واشنگتن؛ زندگی شاهزاده‌ رضا پهلوی در مسیر تبعید copyright: