شورای نگهبان و مسئله مشارکت

‌شورای نگهبان به‌عنوان یکی از مهم‌ترین نهادهای ساختار سیاسی جمهوری اسلامی ایران، نقشی تعیین‌کننده در نظارت بر قانون‌گذاری و فرایندهای انتخاباتی ایفا می‌کند. جایگاهی که به‌ موجب قانون اساسی برای این نهاد تعریف شده، آن را به یکی از عوامل مؤثر در شکل‌دهی به رقابت سیاسی، مشارکت عمومی و در نهایت سنجش کیفیت حکمرانی تبدیل کرده است. محمد مقصود-پژوهشگر حقوقی: ‌شورای نگهبان به‌عنوان یکی از مهم‌ترین نهادهای ساختار سیاسی جمهوری اسلامی ایران، نقشی تعیین‌کننده در نظارت بر قانون‌گذاری و فرایندهای انتخاباتی ایفا می‌کند. جایگاهی که به‌ موجب قانون اساسی برای این نهاد تعریف شده، آن را به یکی از عوامل مؤثر در شکل‌دهی به رقابت سیاسی، مشارکت عمومی و در نهایت سنجش کیفیت حکمرانی تبدیل کرده است. با این حال، تجربه چهار دهه گذشته نشان می‌دهد که نحوه اعمال این نقش، به‌ویژه در حوزه نظارت انتخاباتی و تفسیر موسع آن، همواره محل مناقشه بوده است. کاهش مشارکت در انتخابات، انتخاب مسئولان با پشتوانه محدود آرای مردمی و احساس محدود‌شدن حق انتخاب، پرسش‌هایی جدی درباره نسبت عملکرد شورای نگهبان با اعتماد عمومی و سرمایه اجتماعی مطرح کرده است. این نوشتار می‌کوشد با رویکردی تحلیلی و غیرجانبدارانه، ضمن بررسی جایگاه قانونی شورا، پیامدهای عملکرد آن بر مشارکت و حکمرانی را واکاوی کند. جایگاه قانونی شورای نگهبان