„Næsta hálfa öldin verður tímabil kjarnorkuvopna,“ sagði Emmanuel Macron Frakklandsforseti í ræðu sem hann flutti á mánudag. Ræðuna flutti hann á aðalkafbátastöð franska flotans, heimahöfn þeirra kafbáta sem búnir eru stýriflaugum sem borið geta kjarnaodda. „Ef við ætlum að vera frjáls,“ sagði forsetinn, „þá þurfum við að vera ógnvekjandi.“ Og vænlegasta leiðin til þess, samkvæmt honum, er að uppfæra og stækka kjarnorkuvopnabúr landsins og útvíkka „fælingarhlíf“ franskra kjarnorkuvopna þannig að hún nái einnig yfir helstu bandalagsríki Frakklands - en þó algjörlega á forsendum Frakka. Fjallað var um þetta í Speglinum á þriðjudag. Hlusta má á þá umfjöllun í spilaranum hér fyrir neðan eða lesa áfram þar fyrir neðan. Frakkar hyggjast stækka kjarnorkuvopnabúr sitt í fyrsta skipti í áratugi. Frakklandsforseti segir þetta nauðsynlegt í breyttum heimi og býður nánustu, evrópsku samstarfsríkjum Frakka í NATO samstarf í tengslum við kjarnavopnin - á frönskum forsendum. „Ég vil að Evrópubúar endurheimti stjórnina á eigin örlögum,“ sagði Macron, sem boðar fjölgun kjarnorkusprengja í vopnabúri Frakka í fyrsta sinn í áratugi. „Landið okkar hefur yfir þessu einstaka vopni, kjarnorkusprengjunni, að ráða,“ sagði hann, „og það er undirstaða öryggis okkar. Ef við neyddumst til að grípa til þessara vopna okkar gæti ekkert ríki, hversu öflugt sem það er, varist þeim, og ekkert ríki, hversu víðfeðmt sem það er, yrði samt á ný [eftir slíka árás].“ Af ræðu Macrons mátti ráða að það væru ekki síst innrás Rússa í Úkraínu og - þótt hann segði það ekki berum orðum - minnkandi traust í garð Bandaríkjastjórnar vegna framgöngu Donalds Trumps í málefnum Úkraínu, Grænlands og NATO, sem kölluðu á þessi stóryrði. Annað tveggja kjarnorkuvelda í Evrópu Frakkland er annað tveggja Vestur-Evrópuríkja - og eina Evrópusambandsríkið - sem býr yfir kjarnavopnum. Nánar tiltekið um það bil 290 kjarnaoddum, samkvæmt nýjustu samantektum tveggja virtra rannsóknastofnana, SIPRI (Stockholm International Peace Research Institute) í Stokkhólmi og FAS (Federation of American Scientists) í Bandaríkjunum. Það gerir Frakkland að fjórða mesta kjarnorkuveldi heims á eftir Rússlandi, Bandaríkjunum og Kína, en Bretar koma þar á eftir með um það bil 225 kjarnaodda. Frakkar gera út fjóra kafbáta sem búnir eru kjarnaoddum, og samkvæmt fréttavefnum France 24 hefur minnst einn slíkur verið á siglingu um heimshöfin hverju sinni síðan 1972. Yfir 80 prósent frönsku kjarnaoddanna eru hannaðir fyrir þá,kafbátana, hinir fyrir sprengjuþotur og franska flugmóðurskipið Charles de Gaulle og þoturnar sem þar eru um borð. Boðar fjölgun kjarnaodda - en þó ekki vopnakapphlaup Þótt franska kjarnorkuvopnabúrið hafi verið endurnýjað og uppfært í gegnum tíðina, þá hefur það lítið sem ekkert stækkað síðustu áratugi. Á því verður sem sagt breyting núna. Eftir mikla og langa umhugsun, sagði Macron, hefði hann komist að þeirri niðurstöðu að það væri óhjákvæmilegt að efla það og stækka, í ljósi breyttra aðstæðna í heimspólitíkinni. Hættan á því að sum yfirstandandi átök þróist yfir í kjarnorkustríð fari vaxandi, auk þess sem önnur stríð, háð með hefðbundnum stríðstólum, fari harðnandi. Forsetinn sagði þetta hafa bein áhrif á Frakkland og öryggi þess, og því hefði hann ákveðið að fjölga kjarnaoddum í vopnabúri Frakklands - sem hann sagði þó ekki til marks um að Frakkar ætluðu að taka þátt í vopnakapphlaupi af nokkru tagi. Öryggishagsmunir Frakklands og Evrópu fara saman Hins vegar hefðu Frakkar aldrei takmarkað öryggishagsmuni sína og varnarpólitík alfarið við eigin landamæri, sagði Macron - og það gilti jafnt um kjarnorkuvopn sem þau hefðbundnu. Hagsmunir Frakklands hlytu alltaf að fara saman við hagsmuni Evrópu - og því boðaði hann nú „nýtt skref í fælingarmætti Frakklands“ með því sem hann vildi kalla „framsækna“ eða „útvíkkaða“ fælingu. Nokkur Evrópu- og NATO-ríki hafa þegar fengið og þegið boð um formlegar viðræður um þetta samstarf, sagði forsetinn, og þær viðræður eru ýmist hafnar eða skammt undan. Þetta eru Þýskaland, Bretland, Pólland, Holland, Belgía, Grikkland, Svíþjóð og Danmörk. Ekki er ólíklegt að fleiri ríkjum verði boðið til slíkra viðræðna áður en langt um líður og þess má geta að sendiherra Frakklands á Íslandi sendi öllum alþingismönnum útdrátt úr þessari ræðu Macrons og bauð þeim til samtals um efni hennar. Samstarf þar sem Frakkar ráða ferðinni Nákvæmlega í hverju þetta fælingarsamstarf á að felast á eftir að koma í ljós, en forsetinn sagði samstarfsríkjum gefast færi á að taka þátt í „fælingaræfingum" og heræfingum þar sem frönsk kjarnorkuvopn koma við sögu, og sagði koma til greina að senda sprengjuflugvélar búnar kjarnaoddum til bandalagsríkja ef svo bæri undir. Það eina sem vitað er fyrir víst - og kom skýrt fram í máli Macrons - er að samstarfið verður algjörlega á forsendum Frakka. Öfugt við það sem kannski tíðkaðist einhvern tímann, sagði forsetinn, þá verður ekkert gefið upp um hversu mikið Frakkar muni fjölga kjarnaoddum sínum. Bandamenn þeirra munu engar upplýsingar fá um lokaákvörðun um kjarnorkuárás, ef til hennar kemur, né heldur um áætlanagerð eða framkvæmd hennar. „Samkvæmt stjórnarskrá okkar, þá er ákvörðunin um að beita kjarnorkuvopnum alfarið í höndum forseta lýðveldisins, sem á engan húsbónda annan en frönsku þjóðina," sagði Macron. Þar af leiðandi muni Frakkar heldur ekki upplýsa bandamenn sína um það, hvaða hagsmuni þeir telji mikilvægasta hverju sinni eða hvers vegna. Munu ekki beita kjarnorkuvopnum að fyrra bragði - og þó ... Og forsetinn sagði þetta líka gilda um mögulega viðvörunar-kjarnorkuárás. Stefna Frakka um að kjarnorkuvopn væru varnarvopn og að þeir myndu ekki beita þeim að fyrra bragði hefði ekki breyst, sagði hann. En ef þeir skyldu nú telja ástæðu til að fara yfir kjarnorkustrikið í einhverju stríði, beita kjarnorkuvopni til að sýna að það stríð hefði tekið nýja og alvarlegri stefnu og sanna að Frakkland sé tilbúið að grípa til þessa ráðs, þá væri það líka alfarið þeirra ákvörðun og á þeirra ábyrgð. Þeir muni þó alltaf hafa hagsmuni bandamanna sinna á bak við eyrað.