Нутриционисти ги разбиваат најчестите митови за протеините Александра Спасеска 05.03.2026 / 09:09 Фит Протеините станаа многу популарна тема во исхраната во последниве години, но со богатството на информации доаѓаат и многу заблуди. Ова може да го отежни одвојувањето на вистината од митот. Подолу, ви ги претставуваме најчестите митови за протеините, кои диететичарите ги разбија за да воведат ред во конфузијата околу оваа суштинска хранлива материја. МИТ 1. Телото може да апсорбира само 30 грама протеини по оброк Постои широко распространето, но погрешно верување дека телото може да апсорбира и користи само околу 30 грама протеини истовремено. Сепак, студија од 2023 година покажа дека доза од 100 грама протеини стимулира значително посилен и подолготрајни анаболни реакции, или процес на градење ново мускулно ткиво, во споредба со доза од 25 грама. Ова значи дека телото може да толерира и користи поголеми дози на протеини во еден оброк, особено во периоди на зголемен физички или метаболички стрес. Аминокиселините, градежните блокови на протеините, не се користат само за градење мускули, туку се неопходни и за регулирање на хормоните, производство на ензими, поправка на ткивата и здравје на имунолошкиот систем. Иако ова не значи дека треба да јадете многу протеини на секој оброк, не мора да се ограничувате на 30 грама. МИТ 2. Постарите возрасни лица немаат потреба од многу протеини Некои луѓе веруваат дека постарите возрасни лица немаат потреба од толку протеини како помладите возрасни лица, но тоа е далеку од вистината. Всушност, диетата со низок внес на протеини може негативно да влијае на здравјето на коските и мускулната маса кај постарите возрасни лица. Како што старееме, природно губиме мускулна маса, а нашите тела повеќе не реагираат на протеините толку ефикасно, феномен познат како анаболен отпор. Како резултат на тоа, постарите возрасни лица имаат потреба од повеќе протеини за да ги постигнат истите придобивки. Студиите сугерираат дека луѓето над 65 години треба да консумираат 1,0 до 1,3 грама протеини на килограм телесна тежина дневно за општо здравје и физичка функција, а оние кои се занимаваат со тренинг за сила може да имаат потреба од уште повеќе. МИТ 3. Внесувањето протеини е задолжително веднаш по тренингот Пиењето протеински шејк или јадењето оброк богат со протеини веднаш по тренингот може да го стимулира растот на мускулите, но истражувањата покажуваат дека вкупниот дневен внес на протеини е сè уште најважниот фактор. За повеќето луѓе, најефикасниот начин за добивање мускулна маса е комбинација од тренинг за сила и диета која обезбедува околу 1,6 до 3,3 грама протеини на килограм телесна тежина дневно. „За повеќето луѓе, клучниот двигател на растот на мускулната маса и силата е соодветниот вкупен дневен внес на протеини во комбинација со тренинг за сила, а не прецизното време на внесување“, изјави за Health Ји Мин Тео, нутриционист и диететичар. Дополнително, некои експерти препорачуваат пауза од најмалку три часа помеѓу оброците богати со протеини за да се максимизира растот на мускулите. „Многу луѓе го добиваат поголемиот дел од дневните протеини за време на вечера. Поурамнотежен пристап би бил да се распредели внесот на протеини преку појадок, ручек и ужина“, советува Кимберли Роуз-Френсис, регистрирана диететичарка. МИТ 4. Исхраната богата со протеини ги оштетува бубрезите Постои заблуда дека диетата со висок процент на протеини ги оштетува бубрезите. Иако е вистина дека високиот внес на протеини го зголемува производството на азотен отпад што бубрезите го филтрираат, ова не е штетно за здравите луѓе. Истражувањата покажуваат дека внесот на протеини до пет пати поголем од препорачаниот дневен внес е безбеден и нема негативен ефект врз здравјето или функцијата на бубрезите кај здравите луѓе. Сепак, луѓето со постоечко заболување на бубрезите можеби ќе треба да го намалат внесот на протеини за да ја контролираат својата состојба и да ја зачуваат функцијата на бубрезите. МИТ 5. Препорачаниот дневен внес е цел кон која треба да се стремите Сегашниот препорачан дневен внес (RDA) за протеини е 0,8 грама на килограм телесна тежина. Многу луѓе погрешно веруваат дека ова е „оптималната“ количина кон која треба да се стремите, но тоа не е вистина. RDA всушност претставува минимална количина на протеини потребна за да се задоволат потребите на телото од аминокиселини и да се спречи губење на мускулите. На повеќето луѓе им се потребни значително повеќе протеини за да го поддржат целокупното здравје. Истражувањата покажуваат дека луѓето кои редовно вежбаат треба да консумираат помеѓу 1,2 и 2,0 грама протеини на килограм дневно за да ја одржат мускулната маса, додека оние кои активно работат на градење мускули можеби ќе треба уште повеќе. МИТ 6. Можете да добиете доволно протеини само од месо Иако е вистина дека повеќето протеини од растителна основа се „нецелосни“ извори бидејќи им недостасуваат една или повеќе есенцијални аминокиселини, секако е можно да ги добиете сите протеини што ви се потребни од растителни извори. Ако следите исхрана базирана на растенија, треба да вклучите различни извори на протеини од растителна основа во вашите оброци и ужини за да ги задоволите вашите дневни потреби. „Некои одлични, но често занемарени извори на протеини од растително потекло вклучуваат збогатени алтернативи од соја, грав, грашок и леќа. Размислете за додавање повеќе од овие намирници во вашата исхрана, наместо да се потпирате само на месо“, рече Роуз-Френсис. МИТ 7. Високиот внес на протеини е лош за коските Некогаш се сметаше дека високиот внес на протеини може да предизвика истекување на калциум од вашите коски поради зголемена киселост во телото. Сепак, тој мит одамна е побиен. Протеините се неопходни за здравјето на коските; тие сочинуваат околу 50% од волуменот на коските и една третина од коскената маса. Недоволниот внес на протеини може да доведе до ниска густина на коскените минерали и да го зголеми ризикот од фрактури и болести како остеопороза. Студиите покажуваат дека внесот на протеини над моментално препорачаниот дневен внес е корисен за здравјето на коските и може да заштити од губење на коскената маса и остеопороза. МИТ 8. Протеините се важни само за активните луѓе Иако е вистина дека физички активните луѓе имаат потреба од повеќе протеини од оние кои водат седечки начин на живот, протеините се неопходни за секого, без оглед на нивото на активност. Протеините имаат многу улоги покрај градењето мускули. „Протеините се неопходни за чувство на ситост, одржување на здрава телесна тежина, имунолошка функција, производство на хормони и ензими и структура на органите кај секого, без оглед на тоа дали вежба“, објасни Тео. Неодамнешните истражувања сугерираат дека здравите возрасни лица треба да консумираат помеѓу 1,0 и 1,2 грама протеини на килограм телесна тежина дневно, без оглед на нивното ниво на физичка активност. протеини Автор/Извор А.С. Прикажи во метро On