Drijfriemenfabriek Drost werd succesvol dankzij opkomst Haarlem als industriestad

In De Verdwenen Stad Haarlem gaan we iedere keer naar een andere plek in de stad om te kijken hoe die is veranderd in de loop der tijd. Deze aflevering zijn we op het stadsstrand van Haarlem langs het spoor. Het gebouw van restaurant Oerkap was ooit een bloeiende fabriek waar drijfriemen werden gemaakt. Met een glaasje en een hapje in het zonnetje aan het Haarlemse stadsstrand, dat is de situatie nu. Ruim honderd jaar geleden werd hier nog hard gewerkt aan de productie van drijfriemen, bedoeld voor de opkomende industrie in Haarlem. De riemen werden gebruikt om andere machines aan te drijven. Ze waren van leer en werden met de hand gemaakt. Cacaofabriek Droste was een klant, maar ook Beijnes, waar tram- en treinstellen werden gemaakt. Tekst gaat door onder de foto Twee gebouwen Hoewel de fabriek helemaal is verbouwd tot restaurant, zijn er nog wel degelijk sporen te vinden van die oude tijd. De beschilderingen op de muren zijn vervaagd, maar nog wel degelijk zichtbaar. De woorden lederen, katoenen, kameelharen zijn met een beetje goede wil nog te lezen. De fabriek bestaat uit twee gebouwen. Dat met het rode dak stond er als eerste. Dit gebouw heeft een houten constructie. Als je vanuit hier het andere gebouw inloopt, zie je duidelijk dat de constructie is gemaakt van staal. Ook de bovenverdieping vinden we zelfs nog de drijfriemen terug waar de fabriek om bekend stond. Tekst gaat door onder de foto "En iedereen kent het pand", zegt De Bruin. "Als je met de trein van Haarlem naar Amsterdam gaat, kort nadat je het Spaarne over bent gegaan, zie je het liggen aan je linkerhand." Het begon allemaal met een leerlooierij in 1901. De industriële revolutie in Haarlem moest daarna nog beginnen. "Maar zodra die industrie op gang komt", vertelt conservator Alexander de Bruin van het Noord-Hollands Archief, "komen er grote machines. In eerste instantie zijn dat stoommachines." De energie van de stoommachines moest worden overgebracht op andere productiemachines en dat gebeurt door middel van drijfriemen. De vraag naar drijfriemen was groot. De leerlooierij werd daarom omgeturnd tot een drijfriemenfabriek. Tekst gaat door onder de foto Broedplaats Eind jaren zestig van de vorige eeuw zorgden nieuwe technologische ontwikkelingen voor een afname in de vraag naar drijfriemen. In de jaren zeventig stopte de productie en maakten de drijfriemen plaats voor muzikanten en kunstenaars. De voormalige fabriek wordt een culturele broedplaats. In 2001 wordt de gemeente Haarlem eigenaar van de voormalige drijfriemenfabriek. In 2011 had Oerkap zich hier gevestigd, een restaurant met bijbehorend stadsstrand. "Het is een unieke plek aan het water", verklaart mede-eigenaar Robin Ruben zijn keuze voor deze locatie. "Levendigheid en creativiteit, daar houden wij van." Horeca in fabriekspand In 2017 wil de gemeente het pand verkopen. Het gebouw verkeert in een slechte staat en moet ingrijpend onder handen worden genomen. Dit is het begin van een jarenlange periode van onzekerheid, want de gemeenteraad kan maar geen beslissing nemen over de toekomst van het fabriekspand. Een paar jaar later, in 2021, komt het in eigendom van de initiatiefnemers van Oerkap . Een bijzonder stukje Haarlems industrieel erfgoed is op deze manier bewaard gebleven voor de toekomst. Kijk hier voor meer afleveringen van De Verdwenen Stad Haarlem. Voor afleveringen van De Verdwenen Stad Amsterdam kijk je hier.