Στο προσκήνιο επανέρχεται το ζήτημα της ασφάλειας των μαθητών πριν από την έναρξη και μετά τη λήξη του σχολικού ωραρίου, με αφορμή πρόταση νόμου που κατέθεσε ο βουλευτής της ΔΗΠΑ, Αλέκος Τρυφωνίδης. Η πρόταση συζητήθηκε την Τετάρτη (11/3) στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Παιδείας και αφορά την ανάθεση της ευθύνης - επίβλεψης των παιδιών στους εργαζόμενους των σχολικών εφορειών κατά τα χρονικά διαστήματα πριν και μετά τα μαθήματα. Το θέμα, ωστόσο, φαίνεται να παραμένει ανοιχτό εδώ και αρκετό καιρό, χωρίς να έχει δοθεί ακόμη οριστική λύση, παρά το γεγονός ότι, όπως επισημαίνουν αρκετοί εμπλεκόμενοι, πρόκειται για ένα ζήτημα που αφορά άμεσα την ασφάλεια των μαθητών. Η πρόταση και οι ανησυχίες για την ασφάλεια των παιδιών Ο εισηγητής της πρότασης, Αλέκος Τρυφωνίδης, υπογράμμισε την ανάγκη λήψης άμεσων μέτρων, σημειώνοντας ότι καθημερινά παιδιά βρίσκονται εκτεθειμένα σε κινδύνους έξω από τα σχολεία. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, «τα παιδιά κινδυνεύουν καθημερινά στα πεζοδρόμια και στους δρόμους έξω από το σχολείο» , επισημαίνοντας ότι η ανάγκη για ενίσχυση της ασφάλειας αναγνωρίζεται τόσο από το Υπουργείο Παιδείας όσο και από τους εκπαιδευτικούς και τις συνδικαλιστικές οργανώσεις. «Η Επιτροπή Παιδείας θα προχωρήσει στην ψήφιση του νόμου για να υποχρεώσει όλους τους φορείς να δώσουν ασφάλεια στα παιδιά. Η πολιτεία έχει ευθύνη και πρέπει να την αναλάβει», πρόσθεσε. Επιφυλάξεις από φορείς και κόμματα Παρά τη συμφωνία ότι το πρόβλημα υπάρχει, αρκετοί φορείς εξέφρασαν επιφυλάξεις για το κατά πόσο η συγκεκριμένη πρόταση μπορεί να εφαρμοστεί στην πράξη. Ο πρόεδρος της Επιτροπής Παιδείας, Παύλος Μυλωνάς , σημείωσε ότι κατά τη συζήτηση αναδείχθηκαν διάφορα ζητήματα που προκαλούν ανησυχία. «Παροτρύναμε το Υπουργείο Παιδείας να αναλάβει πρωτοβουλίες για να επιλύσει το πρόβλημα», ανέφερε, προσθέτοντας ότι απαιτείται μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση. «Πιστεύω ότι χρειάζεται ολιστική προσέγγιση του προβλήματος και επανεξέταση της ώρας προσέλευσης και αποχώρησης των εκπαιδευτικών και των παιδιών από τα σχολεία», είπε. Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκαν και οι τοποθετήσεις βουλευτών του ΑΚΕΛ. Ο Αντρέας Καυκαλιάς υπογράμμισε ότι η πρόταση αναδεικνύει το πρόβλημα, αλλά δεν το επιλύει. « Είναι ευθύνη της εκτελεστικής εξουσίας να καθορίσει το πλαίσιο για να αντιμετωπιστεί ένα υπαρκτό ζήτημα», επισήμανε. Ανάλογη ήταν και η τοποθέτηση του Χρίστου Χριστόφια, ο οποίος δήλωσε ότι «στη δική μας εκτίμηση, με τη συγκεκριμένη πρόταση νόμου δεν επιλύουμε το πρόβλημα. Είναι αποκλειστική πολιτική ευθύνη της εκάστοτε κυβέρνησης να λύσει τέτοιου είδους προβλήματα». Από την πλευρά του ΔΗΣΥ, ο Γιώργος Κάρουλλας τόνισε ότι η ασφάλεια των μαθητών αποτελεί προτεραιότητα. «Η ασφάλεια των παιδιών μας στις σχολικές μονάδες πριν και μετά τη λήξη των μαθημάτων είναι αδιαπραγμάτευτη και αυτή πρέπει να διασφαλιστεί στον μέγιστο δυνατό βαθμό», ανέφερε. Σχολικές εφορείες: Δεν υπάρχει προσωπικό για φύλαξη Σημαντικές ενστάσεις εκφράστηκαν και από τις σχολικές εφορείες και άλλους φορείς που συμμετείχαν στη συζήτηση. Εκπρόσωπος της Παγκύπριας Ομοσπονδίας Σχολικών Εφορειών ανέφερε ότι η εφαρμογή της πρότασης με το υφιστάμενο προσωπικό είναι πρακτικά αδύνατη. «Με το υφιστάμενο προσωπικό είναι αδύνατο να εφαρμοστεί. Θα πρέπει να προσληφθεί νέο προσωπικό», υπογράμμισε. Παράλληλα, εκπρόσωπος της Παγκύπριας Συνομοσπονδίας Συνδέσμων Γονέων επεσήμανε ότι το προσωπικό που υπάρχει σήμερα δεν διαθέτει την απαραίτητη εκπαίδευση για φύλαξη παιδιών. Την ίδια στιγμή, οι συνδικαλιστικές οργανώσεις ΠΕΟ και ΣΕΚ σημείωσαν ότι με το υφιστάμενο στελεχιακό δυναμικό των σχολικών εφορειών η πρόταση δεν μπορεί να υλοποιηθεί. Ζητήματα συνταγματικότητας και προϋπολογισμού Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, τόσο το Υπουργείο Παιδείας όσο και οι σχολικές εφορείες ανέφεραν ότι η συγκεκριμένη ρύθμιση ενδέχεται να δημιουργεί και ζητήματα συνταγματικότητας. Όπως εξηγήθηκε, η εφαρμογή της πρότασης θα συνεπαγόταν αύξηση του κρατικού προϋπολογισμού , κάτι που βάσει των διαδικασιών, δεν μπορεί να επιβληθεί μέσω κοινοβουλευτικής πρωτοβουλίας. Με άλλα λόγια, η Βουλή μπορεί να θέσει το ζήτημα, ωστόσο η τελική λύση θα πρέπει να προέλθει από την εκτελεστική εξουσία, δηλαδή από το ίδιο το Υπουργείο Παιδείας. Ως εκ τούτου, αποφασίστηκε ουσιαστικά να βγουν από την εξίσωση οι σχολικές εφορείες και να μεταφερθεί η ευθύνη εξεύρεσης λύσης στο Υπουργείο Παιδείας. Περιστατικά που ανέδειξαν το πρόβλημα Αξίζει να σημειωθεί ότι ήδη από τον περασμένο Σεπτέμβριο το ζήτημα είχε αναδειχθεί μέσα από δημοσιεύματα και επιστολές, που κατέγραφαν περιστατικά μαθητών οι οποίοι μετά τη λήξη των μαθημάτων, γύρω στη 1:05 το μεσημέρι, βρέθηκαν εκτεθειμένοι σε κινδύνους έξω από τα σχολεία. Σε μία περίπτωση μάλιστα, παιδί της Α΄ Δημοτικού εντοπίστηκε να περιπλανιέται μόνο του στον δρόμο, χωρίς να έχει διασφαλιστεί ότι το παρέλαβε γονέας ή κηδεμόνας κατά την αποχώρησή του από το σχολείο. Το περιστατικό αυτό επανέφερε έντονα το ερώτημα για το ποιος έχει τελικά την ευθύνη για την επίβλεψη των μαθητών αμέσως μετά το σχόλασμα. Οι πραγματικές συνθήκες που αντιμετωπίζουν οι γονείς Όπως επισημαίνουν γονείς και εκπαιδευτικοί, στην καθημερινότητα υπάρχουν πολλοί λόγοι για τους οποίους ένας γονέας μπορεί να καθυστερήσει να παραλάβει το παιδί του. Ένα τροχαίο ατύχημα, απρόβλεπτες καταστάσεις, η αυξημένη κίνηση στους δρόμους ή ακόμη και κάποιο έκτακτο περιστατικό μπορεί να οδηγήσουν σε καθυστέρηση. Το ερώτημα που τίθεται είναι τι συμβαίνει στο διάστημα αυτό, εφόσον το παιδί αποχωρεί από το σχολείο χωρίς να υπάρχει έλεγχος ότι παραλήφθηκε από τον γονέα του. Το ζήτημα γίνεται ακόμη πιο σύνθετο σε περιπτώσεις διαζευγμένων γονέων, όπου υπάρχουν συγκεκριμένες δικαστικές αποφάσεις για την επιμέλεια και την παραλαβή του παιδιού. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η απουσία ελέγχου μπορεί να δημιουργήσει σοβαρούς κινδύνους, ακόμη και το ενδεχόμενο το παιδί να παραληφθεί από λάθος άτομο ή να εκτεθεί σε περιστατικά απαγωγής. Το ερώτημα για τις εξουσιοδοτήσεις των γονέων Στα περισσότερα σχολεία οι γονείς καλούνται να υπογράψουν έντυπα εξουσιοδότησης , στα οποία δηλώνουν ποια άτομα μπορούν να παραλαμβάνουν το παιδί σε περίπτωση ανάγκης. Ωστόσο, όπως επισημαίνουν αρκετοί γονείς, στην πράξη δεν υπάρχει πάντα μηχανισμός ελέγχου που να διασφαλίζει ότι τα παιδιά παραδίδονται πράγματι στο σωστό πρόσωπο. Το ερώτημα που τίθεται εύλογα είναι... εφόσον δεν υπάρχει συστηματικός έλεγχος κατά την αποχώρηση των μαθητών, ποιος είναι ο πραγματικός λόγος ύπαρξης αυτών των εντύπων; Το παράδειγμα της τραγωδίας που άλλαξε τα δεδομένα Η συζήτηση αυτή φέρνει στη μνήμη και μια τραγωδία που συγκλόνισε την Κύπρο τον Μάρτιο του 2025. Τότε, ένα βρέφος μόλις εννέα μηνών εντοπίστηκε νεκρό στο πίσω κάθισμα αυτοκινήτου έξω από νηπιαγωγείο στη Λευκωσία. Σύμφωνα με τα στοιχεία της υπόθεσης, η μητέρα είχε σταθμεύσει το όχημα έξω από τον παιδικό σταθμό που βρισκόταν δίπλα στον χώρο εργασίας της, ωστόσο για άγνωστο λόγο ξέχασε το παιδί στο αυτοκίνητο. Όταν το απόγευμα πήγε να παραλάβει το παιδί από το νηπιαγωγείο, αντιλήφθηκε με τρόμο ότι το βρέφος δεν είχε παραδοθεί ποτέ στον σταθμό. Αναζήτησε το παιδί στο αυτοκίνητο, όπου το εντόπισε αναίσθητο. Το τραγικό περιστατικό προκάλεσε σοκ στην κοινή γνώμη και μέσα σε λίγες μόλις ημέρες η Βουλή ψήφισε νομοθεσία που καθιστά υποχρεωτική για τους βρεφοπαιδοκομικούς σταθμούς την αυθημερόν επικοινωνία με τους γονείς ή κηδεμόνες σε περίπτωση απουσίας παιδιού, εφόσον δεν υπάρχει προηγούμενη ενημέρωση. Αναρωτιέται κανείς, αν περιμένουμε μια τραγωδία για να ψηφίσουμε νόμο και για την ασφάλεια των παιδιών πριν και μετά το σχόλασμα! Πιθανά σενάρια λύσης Μεταξύ των προτάσεων που συζητήθηκαν είναι η εξεύρεση προσωπικού που θα εργάζεται για μικρό χρονικό διάστημα, περίπου μισή ώρα πριν την έναρξη των μαθημάτων και μισή ώρα μετά τη λήξη τους. Ένα άλλο σενάριο που θα μπορούσε να τεθεί στο τραπέζι είναι το ενδεχόμενο να παραμένουν (εκ περιτροπής) εκπαιδευτικοί μετά το τέλος των μαθημάτων, με επιπλέον αμοιβή. Ωστόσο, για οποιαδήποτε από αυτές τις λύσεις απαιτείται αύξηση του προϋπολογισμού και σχετική πρόταση από το Υπουργείο Παιδείας. Για τον λόγο αυτό, δόθηκε διορία περίπου 15 ημερών στο Υπουργείο να καταθέσει συγκεκριμένες εισηγήσεις για το πώς μπορεί να ρυθμιστεί το ζήτημα. Αξίζει να σημειωθεί ότι δεν είναι η πρώτη φορά που τίθεται παρόμοια προθεσμία . Πριν από περίπου έξι μήνες, όταν είχε καταγραφεί περιστατικό με παιδί που βρέθηκε εκτεθειμένο μετά τη λήξη των μαθημάτων, το θέμα είχε συζητηθεί ξανά στη Βουλή και τότε είχε επίσης δοθεί διορία 15 ημερών στο Υπουργείο Παιδείας για να παρουσιάσει λύσεις. Ωστόσο, σύμφωνα με τα όσα αναφέρθηκαν στη σημερινή συζήτηση, δεν προέκυψε οποιαδήποτε ουσιαστική εξέλιξη από πλευράς Υπουργείου . Έτσι, το ίδιο χρονοδιάγραμμα τίθεται ξανά στο τραπέζι, με το ερώτημα που παραμένει να είναι εάν αυτή τη φορά θα παρουσιαστεί συγκεκριμένη λύση ή εάν το ζήτημα θα παραμείνει για ακόμη μια φορά σε εκκρεμότητα. Το ερώτημα που παραμένει Με το θέμα της ασφάλειας των μαθητών να παραμένει ανοιχτό, αρκετοί διερωτώνται εάν θα πρέπει να συμβεί κάποιο σοβαρό περιστατικό για να ληφθούν τελικά αποφάσεις. Ιδιαίτερα στα δημοτικά σχολεία, όπου μικρά παιδιά φτάνουν ή αποχωρούν από το σχολείο χωρίς πάντα να υπάρχει οργανωμένη επίβλεψη, το ζήτημα της ευθύνης για την παράδοση και παραλαβή των μαθητών παραμένει ένα από τα σημαντικότερα κενά του συστήματος. Η τελική απάντηση, πλέον, βρίσκεται στα χέρια του Υπουργείου Παιδείας , το οποίο καλείται μέσα στις επόμενες εβδομάδες να παρουσιάσει συγκεκριμένη πρόταση για την αντιμετώπιση ενός προβλήματος που αφορά την καθημερινότητα και κυρίως, την ασφάλεια χιλιάδων μαθητών.