Gazze’den 'gizli tahliye' operasyonu: Uçuşların arkasından İsrailli örgüt çıktı

Gazze’den yüzlerce Filistinlinin başka ülkelere götürüldüğü gizemli uçuşların arkasında İsrailli bir grubun bulunduğu ortaya çıktı. Associated Press 'in (AP) haberine göre uçuşlar, İsrailli askerler ve eski istihbarat mensupları tarafından kurulan Ad Kan adlı örgüt tarafından dolaylı yollarla organize edildi. Kasım ayında yaklaşık 150 Filistinliyi taşıyan bir uçak Güney Afrika’ya indiğinde, bu uçuş hem yolcular hem de yerel yetkililer için sürpriz olmuştu. Ancak bunun tek örnek olmadığı daha sonra ortaya çıktı. Mayıs ayından bu yana Gazze’den ayrılmak isteyen Filistinlileri taşıyan en az üç uçuşun Endonezya ve Güney Afrika’ya ulaştığı belirlendi. Güney Afrika Dışişleri Bakanı Ronald Lamola, söz konusu uçuşları “ Filistinlileri Gazze ve Batı Şeria’dan temizleme yönünde açık bir gündem ” olarak nitelendirmişti. AP’nin elde ettiği sözleşmeler, yolcu listeleri, mesaj kayıtları ve finansal belgeler, Ad Kan adlı İsrailli örgütün uçuşları doğrudan kendi adıyla değil, El-Mecid adlı bir şirket üzerinden organize ettiğini gösteriyor. Kendini “ Filistinli yaşamlarını destekleyen insani bir kuruluş ” olarak tanıtan El-Mecid’in, İsrail bağlantısını gizlemek için kullanıldığı iddia ediliyor. Gazze’den ayrılan bazı Filistinliler, uçuşların arkasında kimin olduğunu bilmediklerini söyledi. İki yılı aşkın süredir devam eden savaşın ardından bölgedeki ağır insani koşullar nedeniyle tek amaçlarının Gazze’den çıkabilmek olduğunu belirttiler. Güney Afrika’ya ulaşan 37 yaşındaki bir Filistinli, “ Kıtlık vardı, hiçbir seçeneğimiz yoktu. Çocuklarım neredeyse ölüyordu ” diyerek saldırıların yarattığı yıkımı anlattı. 'Gönüllü göç' planıyla bağlantı Ad Kan’ın kurucusu Gilad Ach’ın geçmişte ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze’deki Filistinlilerin başka ülkelere yerleştirilmesi yönündeki önerisini güçlü biçimde desteklediği biliniyor. Ach, Trump’ın bu planı gündeme getirdiği dönemde Gazze’deki Filistinlilerin altı ila sekiz ay içinde başka ülkelere “gönüllü göç” yoluyla taşınabileceğini savunan bir rapor yayımlamıştı. Trump daha sonra uluslararası tepki ve etnik temizlik suçlamaları nedeniyle bu planı geri çekmişti. Ancak İsrail’deki faşist çevrelerden bazıları Gazze’deki Filistinlilerin bölgeden çıkarılması fikrini savunmayı sürdürüyor. İsrail hükümeti de 2024’te Savunma Bakanlığı bünyesinde “ Gönüllü Göç Bürosu ” kurmuştu. İsrail’in Somali’nin Somaliland bölgesi, Güney Sudan ve Sudan gibi bazı ülkelerle Filistinlilerin Gazze’den çıkışı konusunda temas kurduğu da daha önce basına yansımıştı. 'İnsani yardım' savunması Gilad Ach, AP’ye gönderdiği mesajda uçuşların “insani amaçlı” olduğunu savundu. Ach, Gazze’den ayrılmak isteyen Filistinlilere yardım ettiklerini ve bazı yolcuların yolculuk masraflarının bir kısmını kendilerinin ödediğini söyledi. Ayrıca birçok ülkenin Filistinli mültecileri kabul etmeye yanaşmamasını da eleştirdi. Ancak insan hakları örgütleri, Gazze’nin büyük bölümünün savaş nedeniyle yaşanamaz hale geldiği koşullarda bu tür göçlerin “gerçek anlamda gönüllü” sayılamayacağına dikkat çekiyor. Örgütler ayrıca Gazze’den ayrılan Filistinlilerin geri dönüş hakkının garanti edilmesi gerektiğini vurguluyor. Uçuşlar nasıl organize edildi? AP’nin görüştüğü altı Filistinli, Gazze’den çıkış için kişi başı yaklaşık 2 bin dolara kadar ödeme yaptıklarını söyledi. Ödemelerin banka transferi veya kripto para yoluyla yapıldığı aktarıldı. Yolcular, uçuş zamanı geldiğinde belirlenen noktada toplanarak otobüslerle Gazze’den çıkarıldıklarını, İsrail kontrol noktalarından geçirildikten sonra uçaklara bindirildiklerini anlattı. Belgeler, bazı uçuşların İsrail’deki Ramon Havalimanı’ndan kalktığını ve Macaristan, Kenya gibi ülkeler üzerinden Güney Afrika veya Endonezya’ya ulaştığını gösteriyor. (Turuncu hat) Mayıs 2025'te, yaklaşık 60 kişi İsrail'deki Ramon Havalimanı'ndan Macaristan üzerinden Endonezya ve diğer ülkelere seyahat etti. (Eflatun hat) Ekim 2025'te yaklaşık 170 kişi Ramon Havalimanı'ndan Kenya'daki Nairobi üzerinden Güney Afrika'ya seyahat etti. Kasım 2025'te aynı güzergahı yaklaşık 150 kişi kullandı. Kasım ayında Güney Afrika’ya ulaşan uçuşun ardından Pretoria yönetimi, Filistin pasaportu sahiplerine tanınan 90 günlük vize muafiyetini kaldırdı. Kararın gerekçesi olarak “Filistinlilerin göçünü teşvik eden İsrail bağlantılı girişimlerin kötüye kullanımı” gösterildi. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun ofisi ve Gazze’den çıkış izinlerini koordine eden COGAT kurumu ise söz konusu uçuşlara ilişkin soruları yanıtlamadı. Filistinlilerin Gazze’den ayrıldıktan sonra geri dönüp dönemeyeceği de belirsizliğini koruyor. Gazze’den ailesini Güney Afrika’ya gönderen bir Filistinli ise uçuşların arkasında kimin olduğunun kendileri için önemli olmadığını söyleyerek, “ Tek istediğim ailemi Gazze’den çıkarmak ve kurtarmaktı ” dedi.