Τα χταπόδια συχνά τα χαρακτηρίζουμε ως «έξυπνα», αλλά τι ακριβώς σημαίνει αυτό όταν αφορά σε ένα ζώο χωρίς σκελετό, με έναν εγκέφαλο διαφορετικό από του ανθρώπου; Οπως αναφέρει το lemagdesanimaux, τα χταπόδια ανήκουν στα κεφαλόποδα, μια ομάδα που αποσχίστηκε εξελικτικά από τα σπονδυλωτά πριν από περισσότερα από 500 εκατομμύρια χρόνια και ανέπτυξαν τις γνωστικές τους ικανότητες όχι μέσα από κοινωνικές αλληλεπιδράσεις, αλλά για την επίλυση πρακτικών προβλημάτων επιβίωσης, όπως η αναζήτηση τροφής, η αποφυγή θηρευτών, η εύρεση καταφυγίου και η προσαρμογή στο περιβάλλον τους. Αυτή η διαφορετική εξελικτική πορεία έχει οδηγήσει σε μια ξεχωριστή μορφή νοημοσύνης. Ο εγκέφαλος των χταποδιών και τα πλοκάμια τους Τα χταπόδια διαθέτουν περίπου 500 εκατομμύρια νευρώνες, αριθμό συγκρίσιμο με εκείνον ενός σκύλου. Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό είναι ότι πάνω από το μισό νευρικό τους σύστημα βρίσκεται στα πλοκάμια, τα οποία μπορεί να εκτελούν μία σειρά από κινήσεις κατά κάποιο τρόπο αυτόνομα, χωρίς δηλαδή ο εγκέφαλος να ελέγχει κάθε πληροφορία. Χάρη σε αυτή την αποκεντρωμένη οργάνωση, κάθε πλοκάμι μπορεί να εξερευνά, να πιάνει, να «γευτεί» και να αναλύει υφές μέσω βεντουζών που διαθέτουν εξαιρετικά ευαίσθητους υποδοχείς. Αυτό το αποκεντρωμένο σύστημα επιτρέπει στο χταπόδι να εκτελεί πολλαπλές ενέργειες ταυτόχρονα και δίνει την εντύπωση ότι σκέφτεται με ολόκληρο το σώμα του. Τα χταπόδια λύνουν προβλήματα Παράλληλα, τα χταπόδια είναι εξαιρετικά ικανά στην επίλυση προβλημάτων. Σε πειράματα, έχουν καταφέρει να ανοίγουν βιδωτά δοχεία για να φτάσουν σε τροφή, να διασχίζουν λαβυρίνθους και να μετακινούν αντικείμενα. Έχουν επίσης παρατηρηθεί να μεταφέρουν κελύφη καρύδας και να τα χρησιμοποιούν αργότερα ως καταφύγιο. Αυτή η ικανότητα πρόβλεψης μελλοντικής χρήσης - διατήρησης ενός ογκώδους αντικειμένου για μεταγενέστερη χρήση - είναι σπάνια μεταξύ των ασπόνδυλων. Τα χταπόδια διακρίνονται για τη μνήμη τους Τα χταπόδια διακρίνονται για τη μνήμη τους. Μαθαίνουν μέσω δοκιμής και λάθους, θυμούνται λύσεις για εβδομάδες και μπορούν να αναγνωρίζουν ανθρώπους, προσαρμόζοντας τη συμπεριφορά τους. Επιπλέον, έχουν τη δυνατότητα να μαθαίνουν παρατηρώντας άλλα χταπόδια, όπως απέδειξε μελέτη, γεγονός που αποδεικνύει ότι μπορούν να αξιοποιούν τις εμπειρίες των άλλων και να επιταχύνουν τη μάθησή τους, παρά τη μοναχική τους φύση. Είναι περίεργα και τους αρέσει το παιχνίδι Τα χταπόδια εμφανίζουν επίσης έντονη περιέργεια και παρουσιάζουν συμπεριφορές που παραπέμπουν σε παιχνίδι. Έχει παρατηρηθεί ότι χειρίζονται επανειλημμένα αντικείμενα, αλληλεπιδρούν με φυσαλίδες ή σπρώχνουν αντικείμενα στο ρεύμα για να τα ανακτήσουν στη συνέχεια. Οι ενέργειες αυτές που δεν σχετίζονται με τροφή ή άμεσο κίνδυνο, αλλά αποκαλύπτουν μια έμφυτη τάση εξερεύνησης του περιβάλλοντος. Η τέχνη του καμουφλάζ Εξίσου εντυπωσιακή είναι η ικανότητά τους στο καμουφλάζ . Χάρη σε εξειδικευμένα κύτταρα, μπορούν να αλλάζουν χρώμα, υφή και μορφή μέσα σε κλάσματα δευτερολέπτου. Ορισμένα είδη, όπως το μιμητικό χταπόδι, καταφέρνουν να μιμούνται άλλα θαλάσσια ζώα, όπως το λεοντόψαρο, το θαλάσσιο φίδι ή τη δηλητηριώδη γλώσσα, υιοθετώντας τις στάσεις και τις κινήσεις τους. Τα χταπόδια δείχνουν ευαισθησία στον πόνο Παράλληλα, έρευνες δείχνουν ότι τα χταπόδια αντιδρούν σε επιβλαβή ερεθίσματα, γεγονός που υποδηλώνει μια ευαισθησία πέρα από ένα απλό αντανακλαστικό. Σε πειράματα έχει διαπιστωθεί ότι αποφεύγουν περιοχές όπου έχουν βιώσει δυσάρεστα ερεθίσματα και προτιμούν εκείνες όπου η ενόχληση έχει μειωθεί. Άλλα πειράματα έδειξαν ότι περιορίζουν τη χρήση τραυματισμένων πλοκαμιών, γεγονός που υποδηλώνει ότι το νευρικό τους σύστημα επεξεργάζεται τον πόνο. Αυτές οι μελέτες έχουν οδηγήσει αρκετές χώρες να συμπεριλάβουν τα κεφαλόποδα στους κανονισμούς για την ευημερία των ζώων στα εργαστήρια, αναγνωρίζοντας ότι οι αντιδράσεις τους στον πόνο αξίζουν προσοχής. Συνολικά, τα χταπόδια παρουσιάζουν μια διαφορετική μορφή νοημοσύνης, βασισμένη στην ικανότητα μάθησης, επίλυσης προβλημάτων, απομνημόνευσης, προσαρμογής και εξερεύνησης. Διαβάστε περισσότερα στο iefimerida.gr