De veroordeling voor mediamagnaat Jimmy Lai in Hongkong weerspiegelt de toenemende onderdrukking van democratische waarden in de Chinese regio. Lai's veroordeling tot twintig jaar gevangenisstraf is het zoveelste signaal dat de ruimte voor persvrijheid en politieke vrijheid afneemt in Hongkong, de stad die daar ooit juist om bekendstond. De 78-jarige Lai is oprichter van Apple Daily, een krant die scherpe kritiek had op de Chinese en Hongkongse autoriteiten. Lai werd schuldig bevonden aan opruiing en samenzwering met buitenlandse machten. Deze straf is de zwaarste die ooit werd opgelegd onder de Nationale Veiligheidswet, die in 2020 door China werd geïntroduceerd om critici van het regime het zwijgen op te leggen. Op Lai's veroordeling is met veel verontwaardiging gereageerd. Zijn zoon, Sebastian Lai, noemde zijn vader een "martelaar" die nu "achter de tralies zal sterven". De familie van Lai had gehoopt op een mildere straf, gezien zijn slechte gezondheid. Hij lijdt aan hoge bloeddruk en diabetes. Ondanks deze omstandigheden werd zijn straf niet verlicht. Voormalig Hongkongs parlementslid Ted Hui, die zelf in ballingschap leeft, stelt tegen de BBC dat de veroordeling een "schoolvoorbeeld is van een politiek vonnis." De suggestie dat Lai een eerlijk proces heeft gehad, is volgens Hui lachwekkend . "Er was geen juryrechtspraak, hij mocht geen eigen advocaat hebben, en u noemt dit een eerlijk proces?" zegt hij. "Jimmy Lai is een oude man. Dit is een doodvonnis. Dit is politieke marteling, wat internationaal onaanvaardbaar is." Waarborgen persvrijheid Lai's gezondheid speelt een cruciale rol in de verontwaardiging rondom de uitspraak. Hij heeft de afgelopen vijf jaar vrijwel volledig in eenzame opsluiting doorgebracht, waardoor zijn medische toestand verder verslechterde. De veiligheidswet, die in 2020 werd ingevoerd, heeft geleid tot de arrestatie van honderden mensen, onder wie politici, activisten en journalisten. De wet wordt door velen als een middel gezien om Pekings grip op Hongkong te verstevigen, waarbij elke vorm van kritiek op het regime wordt gestraft met zware straffen. In Lai's geval is zijn verzet tegen Peking, en zijn pogingen om persvrijheid en democratie te waarborgen, direct tegen hem gebruikt om de gevangenisstraf te rechtvaardigen. 'Zwakke diplomatie' Als Brits staatsburger heeft Jimmy Lai ook internationale aandacht gekregen. De Amerikaanse president Trump ze i in december dat hij om zijn vrijlating had gevraagd. De Britse regering heeft zich herhaaldelijk uitgesproken tegen de behandeling van Lai en andere politieke gevangenen in Hongkong. De Britse minister van Buitenlandse Zaken riep onlangs op om Lai om humanitaire redenen vrij te laten, gezien zijn verzwakte gezondheid. Tijdens een recent bezoek van de Britse premier Starmer aan China werd ook de situatie van Lai aangekaart. Starmer zei na afloop dat dat hij en Xi hierover een "respectvol" gesprek hadden gevoerd. Maar concrete afspraken ontbraken. Na het bezoek van Starmer was er kritiek van een Britse interparlementaire groep die zich bezighoudt met de detentie van Britten in het buitenland. De groep zei dat een kans om Jimmy Lai's vrijlating af te dwingen "is verspeeld door zwakke diplomatie". China verwelkomt veroordeling De woordvoerder van het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken heeft na de veroordeling van Lai zijn steun uitgesproken voor de Hongkongse regering "bij het handhaven van de nationale veiligheid." Woordvoerder Lin Jian beschreef Lai als "de belangrijkste planner en deelnemer aan een reeks anti-China destabiliserende activiteiten in Hongkong". Lin zei dat Lai "volgens de wet gepast moest worden gestraft." In reactie op uitspraken van Starmer en Trump die pleitten voor Lai's vrijlating, riep Lin "de betrokken landen op om de soevereiniteit van China en het juridische systeem van Hongkong te respecteren, geen onverantwoordelijke opmerkingen te maken en zich niet te bemoeien met de rechterlijke macht in Hongkong of China's interne zaken."