„Við erum svolítið að vinna með okkar reynslu, að vera manneskja,“ segir Þórdís Nadia Semichat sem leikur í sýningunni Þegar ég sé þig, sé ég mig á nýja sviði Borgarleikhússins. Leikhópurinn samanstendur af leikurum og listafólki sem flest eiga það sameiginlegt að vera af blönduðum uppruna. Þau segja sögur sínar af tengingu, fordómum, samstöðu og því sem kallað hefur verið öðrun, þegar komið er fram við fólk úr jaðarsettum hópum sem frávik. Verkið er eftir Ernu Kanemu Mashinkila og er unnið í samstarfi við leikhópinn. Rætt var við Nadiu og Töru Sóleyju Mobee í Mannlega þættinum á Rás 1. Viðfangsefni sýningarinnar eru af ýmsum toga. Tara nefnir hversdaginn, sveitalífið, upprunann, hárið, fordóma og lífið. „Við erum sex á sviðinu og við erum öll mjög ólík. Tara talar til dæmis svolítið um íslensku sveitina og svo eru aðrir að velta einhverju öðru fyrir sér,“ segir Nadia. Sjálf velti hún fyrir sér minningum sem erfast í gegnum kynslóðirnar og segir frá því þegar hún fór til Túnis að leita ömmu sinnar. Þurfti að finna leið til að segja söguna án þess að gráta Faðir Nadiu er frá Túnis en þrátt fyrir að hafa heimsótt landið hafði hún aldrei hitt ömmu sína. Hún var stödd úti í starfsnámi, 27 ára, þegar hún ákvað að leita að henni. „Það tók alveg þrjár tilraunir að finna hana.“ Hún átti ekki síma og bjó í hverfi þar sem götu- og húsnúmer voru óljós. „Ég var bara mjög heppin að finna hana. Hún hafði ekki hugmynd um að ég væri að koma.“ Nadia segir það hafa tekið á að rifja þetta upp aftur og aftur til að geta sagt hana á sviði. „Tara getur vottað fyrir það að á fyrstu æfingunum þegar ég er að draga þetta inn í ferlið, þessa sögu, þá gat ég eiginlega ekki lesið hana án þess að fara að gráta. Ég gat ekki einu sinni byrjað söguna. Ég fór bara að gráta.“ „Svo þurfti ég að þróa með mér að geta sagt frá því þannig að fólk myndi skilja hvað ég væri að segja, svo ég væri ekki með ekkasogin, og dramatísera söguna.“ Ólst upp við að eiga heima en tilheyra samt ekki Tara fer með draumórakennda útgáfu af sögu sinni um tengsl við sveitalífið og íslenska náttúru. „Ég hef alltaf tengt við sveitina en fékk kannski ekki alltaf tækifæri til þess að vera séð. þannig. Þegar ég er lítil og er að alast upp þá er maður smá eins og aðskotahlutur,“ segir hún. „Maður á heima þarna og tilheyrir samt ekki.“ Í sýningunni flytur hún lag eftir sjálfa sig sem heitir Hafmeyja og fjallar um að hafa aðgang að tveimur menningarheimum, tengjast þeim en tilheyra þeim samt ekki fyllilega og þurfa að búa til sinn eigin heim. Það sé oft og tíðum einmanalegt að þurfa þess þó að hún geti líka fundið fegurð í því. Eru ekki að ásaka neinn heldur setja í samhengi Leikararnir og listafólkið á það flest sameiginlegt að vera af blönduðum uppruna. Í sýningunni skoða þau hvernig var að alast upp á Íslandi og vera áþreifanlega minnt á að þau séu öðruvísi. „Það kannski kemur á mismunandi forsendum. Það er ekki endilega af því að fólk ætlast til þess að við séum það ekki heldur bara af því að fólk gerir ráð fyrir því ósjálfrátt, út frá menningu og samfélagi,“ segir Tara. „Þetta er áhugavert og ég held að sýningin komi svolítið vel inn á það. Það er ekki verið að ásaka neinn, þetta eru pælingar og hugsanir frá sjónarhornum sem kannski ekki allir hafa upplifað. Aðrir hafa upplifað það en kannski ekki séð þetta sett fram svona.“ Í umfjöllun Morgunblaðsins um sýninguna segir að verkið sé kyrrlátt og kærleiksríkt. Þar sé einungis verið að draga fram áhugaverðar sögur án átaka. „Ég held að það sé einmitt það, eins og titillinn segir: Þegar ég sé þig, sé ég mig. Að þetta fái að vera þannig að við sjáumst, að við sjáum aðra.“ Tara segir það hafa verið áhrifamikið að ræða við áhorfendur eftir sýningar, bæði fólk af íslenskum og erlendum uppruna, sem tengir við ýmsa hluti í sýningunni á ólíkan hátt. „Það er svo fallegt að sjá og setur þetta svo mikið í samhengi. Í rauninni erum við öll að lifa lífinu og gera okkar besta, hér til að vera og vera til.“ Hefði aldrei getað ímyndað sér að standa á sviði Borgarleikhússins á hennar aldri Leikhópurinn er á fjölbreyttum aldri og Nadia nefnir að einn leikarinn, Sedley Francis, hafi flutt hingað til lands frá Englandi en sé einnig ættaður frá Jamaíku. Reynsla hans af Íslandi er allt önnur en þeirra sem ólust hér upp. „Honum finnst skrítið þegar við tölum um fordóma því honum finnst allir svo næs.“ „Ég hef líka allt aðra upplifun en Viktoría Dalitso sem er yngst í sýningunni. Hún er bara þrettán ára og hún er frábær og svo mikil fyrirmynd, ótrúlega góð leikkona,“ segir Nadia um ungu stúlkuna sem lék til að mynda Fíusól í söngleik Borgarleikhússins Fíasól gefst aldrei upp. „Fyrir henni þá bara bíður heimurinn eftir henni.“ „Þegar ég var á hennar aldri þá hefði ég aldrei ímyndað mér að ég gæti fengið hlutverk í einhverju leikriti í Borgarleikhúsinu á þeim aldri sem hún er. Hennar upplifun er til dæmis öðruvísi en mín.“ Veit ekki hvort fordómarnir séu orðnir meiri en finna meira fyrir þeim Þær segjast ekki vita hvort dregið hafi úr fordómum í samfélaginu. Margt hafi breyst og batnað en þó ekki allt til góðs. „Maður tekur meira eftir því út af samfélagsmiðlum og því sem er í gangi í heiminum. Það er orðinn meiri fasismi og þar af leiðandi verður orðræðan svolítið grófari með því. Maður tekur alveg eftir því,“ segir Nadia. „Hvort það séu meiri fordómar veit ég ekki endilega. Þeir eru kannski bara háværari núna heldur en áður. Fólk var ekki að segja það beint við þig,“ segir hún en dregur það í raun strax til baka þegar hún minnist þess að drukkin kona hafi eitt sinn öskrað að henni á förnum vegi að fara aftur til síns heima. Þá var hún 16 ára. „En það er held ég í eina skiptið sem það hefur verið sagt við mig.“ Einmanalegt að upplifa eitthvað einn Það skiptir miklu máli að geta komið í leikhús og speglað sig í leikarahópnum og tengt við þær sögur sem sagðar eru á sviðinu. Kona af erlendum uppruna hafi komið upp að Nadiu eftir sýninguna og þakkað henni fyrir. „Þetta er svo mikil viðurkenning,“ segir hún. „Hún tengdi við söguna sem ég sagði, að leita að ömmu minni, og hefur örugglega líka farið út að leita að sinni fjölskyldu.“ „Mér finnst þetta svo mikil viðurkenning, að einhver standi á sviði og er að segja sögu sem þú heldur að þú eigir bara einn. Það getur verið einmanalegt,“ segir Nadia að lokum. Í sýningunni Þegar ég sé þig, sé ég mig er varpað ljósi á reynsluheim Íslendinga af blönduðum uppruna. Það geti verið einmanalegt að halda að maður sé einn um lífsreynslu og því gott að spegla sig við einhvern á sviði. Rætt var við Þórdísi Nadiu Semichat og Töru Sóley Mobee í Mannlega þættinum á Rás 1. Viðtalið má finna í spilaranum hér fyrir ofan.