iefimerida

WhatsApp X (Twitter) Facebook Telegram Link

Οι επιστήμονες παρατηρούν αύξηση της βλάστησης στα Ιμαλάια, αλλά δεν είναι για καλό

Η υπερθέρμανση του πλανήτη φέρνει αλλαγές που ίσως δεν φαίνονται ανησυχητικές με την πρώτη ματιά, όμως μπορεί να επιφέρουν σοβαρές επιπτώσεις στο περιβάλλον. Όταν σκεφτόμαστε συνέπειες της κλιματικής αλλαγής στα Ιμαλάια, το μυαλό μας μάλλον θα πήγαινε σε λιώσιμο των πάγων στα πολύ υψηλά υψόμετρα. Όμως πλέον οι επιστήμονες εστιάζουν σε κάτι εντελώς διαφορετικό, την εξάπλωση της βλάστησης. Νέα έρευνα υπό την αιγίδαα του Πανεπιστημίου του Έξετερ δείχνει ότι η αλπική βλάστηση μετακινείται σε μεγαλύτερα υψόμετρα σε έξι περιοχές των Ιμαλαΐων από το 1999 έως το 2022. Η τάση αυτή μπορεί να μοιάζει και θετική εξέλιξη, όμως οι ειδικοί επισημαίνουν ότι μπορεί να αλλάξει τον τρόπο αποθήκευσης του χιονιού, τη ροή του νερού προς τα κάτω και τη συμπεριφορά των ποταμών για τις κοινότητες των ανθρώπων που βρίσκονται στους πρόποδες. Τα φυτά στα Ιμαλάια πήραν «την ανηφόρα» Η έρευνα εξέτασε το ορεινό «όριο βλάστησης», δηλαδή το μεγαλύτερο υψόμετρο όπου σταματά η συνεχής ανάπτυξη των φυτών. Από το Λαντάκ της Ινδίας έως το Μπουτάν και σε κάθε περιοχή που μελέτησαν, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι τα φυτά ανέβαιναν σε μεγαλύτερο υψόμετρο. Ο ρυθμός αύξησης παρουσίαζε έντονες διακυμάνσεις. Στο Κούμπου, την περιοχή του Έβερεστ, το όριο της βλάστησης ανέβαινε κατά περίπου 1,4 μέτρα ετησίως. Στο Μαντάνγκ του Νεπάλ, η μετατόπιση έφτανε τα 6,9 μέτρα ετησίως. Αυτά τα νούμερα μπορεί να φαίνονται αμελητέα για μια οροσειρά που στην κορυφή της προσεγγίζει τα 9 χλμ, όμως καθώς το φαινόμενο εξελίσσεται επί δύο δεκαετίες, το αποτέλεσμα μπορεί να αναδιαμορφώσει τα όρια των οικοσυστημάτων. Το έδαφος που κάποτε ήταν πολύ κρύο, πολύ χιονισμένο ή υπερβολικά γυμνό για συνεχή φυτική κάλυψη γίνεται πλέον πιο φιλόξενο. Η μείωση του χιονιού ανοίγει τον δρόμο για το πράσινο Οι ερευνητές υπογράμμισαν τη μείωση του πάχους του χιονιού ως βασικό πιθανό παράγοντα της αλλαγής. Η χιονοκάλυψη λειτουργεί σαν εποχιακός φύλακας. Όταν αραιώνει ή υποχωρεί νωρίτερα, τα φυτά έχουν περισσότερο χρόνο να ριζώσουν, να βγάλουν φύλλα και να εξαπλωθούν. Η επικεφαλής συντάκτρια της έρευνας Ρουόλιν Λενγκ παρουσίασε με σαφήνεια τη γενικότερη εικόνα για το κλίμα: «Τα Ιμαλάια θερμαίνονται ταχύτερα από τον παγκόσμιο μέσο όρο». Η ομάδα της επισημαίνει επίσης αλλαγές στη θερμοκρασία, το νερό και τα θρεπτικά συστατικά, οι οποίες μπορούν να κάνουν φιλόξενες για την βλάστηση περιοχές που ήταν άλλοτε απαγορευτικές. Το περισσότερο πράσινο δεν είναι πάντα για καλό Σε όλα τα άλλα περιβάλλοντα, η επέκταση του πρασίνου παραπέμπει μόνο σε θετικές εξελίξεις: περισσότερη ζωή, περισσότερη σκιά, πιο πλούσια οικοσυστήματα, ύπαρξη νερού. Όμως στα Ιμαλάια, τα πράγματα είναι διαφορετικά. Εκεί η βλάστηση μπορεί επίσης να δημιουργήσει σκιά που να κρατήσει το χιόνι παγιδευμένο και να αλλοιώσει τον τρόπο με τον οποίο αυτό αποθηκεύεται και κατ' επέκταση τη ροή του νερού όταν λιώνει. Τα φυτά γίνονται μέρος του φυσικού υδραυλικού συστήματος της περιοχής. Η καθηγήτρια Κάρεν Άντερσον προειδοποίησε ότι «οι διαδικασίες μικρής κλίμακας ενδέχεται να έχουν επιπτώσεις σε σημαντικές λεκάνες απορροής». Δηλαδή μπορεί μια έκταση με θάμνους να μην φαίνεται τόσο εντυπωσιακή όσο ένας παγετώνας που καταρρέει, αλλά αν αυτή η αλλαγή επεκταθεί σε ένα τεράστιο αλπικό οικοσύστημα, οι επιπτώσεις στο νερό δεν θα μπορούν με τίποτα να αγνοηθούν. Επιπτώσεις για 1,6 δισ. ανθρώπους Δεν πρόκειται απλώς για μια ιστορία που αφορά τα βουνά. Προηγούμενη μελέτη της ίδιας ερευνητικής ομάδας υποστήριζε ότι η οικοϋδρολογία των αλπικών περιοχών των Ιμαλαΐων απαιτεί την άμεση προσοχή της διεθνούς κοινότητας, καθώς από την υδροδότηση που προέρχεται από αυτά τα βουνά εξαρτάται η ζωή για έως και 1,6 δισεκατομμύρια ανθρώπους. Οι ποταμοί Ινδός, Γάγγης και Μπραμαπούτρα δεν είναι απλώς ονόματα σε χάρτες. Τροφοδοτούν αγροκτήματα, πόλεις, οικοσυστήματα και ταμιευτήρες σε ολόκληρη τη Νότια Ασία. Όταν αλλάζουν οι συνθήκες αποθήκευσης του νερού στα υψηλά υψόμετρα, η επίδραση μπορεί σε πρώτη φάση να μεταφερθεί προς τα χαμηλότερα υψόμετρα χωρίς «να κάνει θόρυβο». Όμως η αλλαγή είναι εκεί και συντελείται. Διαβάστε περισσότερα στο iefimerida.gr Η υπερθέρμανση του πλανήτη φέρνει αλλαγές που ίσως δεν φαίνονται ανησυχητικές με την πρώτη ματιά, όμως μπορεί να επιφέρουν σοβαρές επιπτώσεις στο περιβάλλον. Όταν σκεφτόμαστε συνέπειες της κλιματικής αλλαγής στα Ιμαλάια, το μυαλό μας μάλλον θα πήγαινε σε λιώσιμο των πάγων στα πολύ υψηλά υψόμετρα. Όμως πλέον οι επιστήμονες εστιάζουν σε κάτι εντελώς διαφορετικό, την εξάπλωση της βλάστησης. Νέα έρευνα υπό την αιγίδαα του Πανεπιστημίου του Έξετερ δείχνει ότι η αλπική βλάστηση μετακινείται σε μεγαλύτερα υψόμετρα σε έξι περιοχές των Ιμαλαΐων από το 1999 έως το 2022. Η τάση αυτή μπορεί να μοιάζει και θετική εξέλιξη, όμως οι ειδικοί επισημαίνουν ότι μπορεί να αλλάξει τον τρόπο αποθήκευσης του χιονιού, τη ροή του νερού προς τα κάτω και τη συμπεριφορά των ποταμών για τις κοινότητες των ανθρώπων που βρίσκονται στους πρόποδες. Τα φυτά στα Ιμαλάια πήραν «την ανηφόρα» Η έρευνα εξέτασε το ορεινό «όριο βλάστησης», δηλαδή το μεγαλύτερο υψόμετρο όπου σταματά η συνεχής ανάπτυξη των φυτών. Από το Λαντάκ της Ινδίας έως το Μπουτάν και σε κάθε περιοχή που μελέτησαν, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι τα φυτά ανέβαιναν σε μεγαλύτερο υψόμετρο. Ο ρυθμός αύξησης παρουσίαζε έντονες διακυμάνσεις. Στο Κούμπου, την περιοχή του Έβερεστ, το όριο της βλάστησης ανέβαινε κατά περίπου 1,4 μέτρα ετησίως. Στο Μαντάνγκ του Νεπάλ, η μετατόπιση έφτανε τα 6,9 μέτρα ετησίως. Αυτά τα νούμερα μπορεί να φαίνονται αμελητέα για μια οροσειρά που στην κορυφή της προσεγγίζει τα 9 χλμ, όμως καθώς το φαινόμενο εξελίσσεται επί δύο δεκαετίες, το αποτέλεσμα μπορεί να αναδιαμορφώσει τα όρια των οικοσυστημάτων. Το έδαφος που κάποτε ήταν πολύ κρύο, πολύ χιονισμένο ή υπερβολικά γυμνό για συνεχή φυτική κάλυψη γίνεται πλέον πιο φιλόξενο. Η μείωση του χιονιού ανοίγει τον δρόμο για το πράσινο Οι ερευνητές υπογράμμισαν τη μείωση του πάχους του χιονιού ως βασικό πιθανό παράγοντα της αλλαγής. Η χιονοκάλυψη λειτουργεί σαν εποχιακός φύλακας. Όταν αραιώνει ή υποχωρεί νωρίτερα, τα φυτά έχουν περισσότερο χρόνο να ριζώσουν, να βγάλουν φύλλα και να εξαπλωθούν. Η επικεφαλής συντάκτρια της έρευνας Ρουόλιν Λενγκ παρουσίασε με σαφήνεια τη γενικότερη εικόνα για το κλίμα: «Τα Ιμαλάια θερμαίνονται ταχύτερα από τον παγκόσμιο μέσο όρο». Η ομάδα της επισημαίνει επίσης αλλαγές στη θερμοκρασία, το νερό και τα θρεπτικά συστατικά, οι οποίες μπορούν να κάνουν φιλόξενες για την βλάστηση περιοχές που ήταν άλλοτε απαγορευτικές. Το περισσότερο πράσινο δεν είναι πάντα για καλό Σε όλα τα άλλα περιβάλλοντα, η επέκταση του πρασίνου παραπέμπει μόνο σε θετικές εξελίξεις: περισσότερη ζωή, περισσότερη σκιά, πιο πλούσια οικοσυστήματα, ύπαρξη νερού. Όμως στα Ιμαλάια, τα πράγματα είναι διαφορετικά. Εκεί η βλάστηση μπορεί επίσης να δημιουργήσει σκιά που να κρατήσει το χιόνι παγιδευμένο και να αλλοιώσει τον τρόπο με τον οποίο αυτό αποθηκεύεται και κατ' επέκταση τη ροή του νερού όταν λιώνει. Τα φυτά γίνονται μέρος του φυσικού υδραυλικού συστήματος της περιοχής. Η καθηγήτρια Κάρεν Άντερσον προειδοποίησε ότι «οι διαδικασίες μικρής κλίμακας ενδέχεται να έχουν επιπτώσεις σε σημαντικές λεκάνες απορροής». Δηλαδή μπορεί μια έκταση με θάμνους να μην φαίνεται τόσο εντυπωσιακή όσο ένας παγετώνας που καταρρέει, αλλά αν αυτή η αλλαγή επεκταθεί σε ένα τεράστιο αλπικό οικοσύστημα, οι επιπτώσεις στο νερό δεν θα μπορούν με τίποτα να αγνοηθούν. Επιπτώσεις για 1,6 δισ. ανθρώπους Δεν πρόκειται απλώς για μια ιστορία που αφορά τα βουνά. Προηγούμενη μελέτη της ίδιας ερευνητικής ομάδας υποστήριζε ότι η οικοϋδρολογία των αλπικών περιοχών των Ιμαλαΐων απαιτεί την άμεση προσοχή της διεθνούς κοινότητας, καθώς από την υδροδότηση που προέρχεται από αυτά τα βουνά εξαρτάται η ζωή για έως και 1,6 δισεκατομμύρια ανθρώπους. Οι ποταμοί Ινδός, Γάγγης και Μπραμαπούτρα δεν είναι απλώς ονόματα σε χάρτες. Τροφοδοτούν αγροκτήματα, πόλεις, οικοσυστήματα και ταμιευτήρες σε ολόκληρη τη Νότια Ασία. Όταν αλλάζουν οι συνθήκες αποθήκευσης του νερού στα υψηλά υψόμετρα, η επίδραση μπορεί σε πρώτη φάση να μεταφερθεί προς τα χαμηλότερα υψόμετρα χωρίς «να κάνει θόρυβο». Όμως η αλλαγή είναι εκεί και συντελείται. Διαβάστε περισσότερα στο iefimerida.gr

Google Play App Store