NOS
Het risico op extreem hoge waterstanden is sinds 1900 flink toegenomen. Dat geldt voor de Nederlandse kust maar ook voor andere plekken, schrijven onderzoekers in het vakblad Nature Climate Change. De voornaamste oorzaak is stijging van de zeespiegel door klimaatverandering. Maar ook bodemdaling en natuurlijke variatie spelen een rol. De wetenschappers keken naar waterstanden die voorheen slechts 1 keer in de 100 jaar voorkwamen. Voor de Nederlandse kust is de kans hierop toegenomen tot 1 keer in de 24 jaar. Extreem hoog water kan zich voordoen als stormachtige wind en springvloed samenkomen, waarbij ook meespeelt dat de zeespiegel stijgt. Wanneer de kustwering daar niet tegen kan, heeft dat fatale gevolgen. Overstromingen verwoesten gebouwen, zetten landbouwgrond onder water en kunnen zelfs mensen doden. Hogere dijken Dit onderzoek helpt dan ook om ons land beter te beschermen, zeggen experts. "Die waterstanden zijn belangrijk voor de hoogte van onze keringen en dijken", zegt Marjolijn Haasnoot, onderzoeker bij Deltares. "Als die waterstanden steeds vaker voorkomen, gebruiken we dat in Nederland voor risicoberekeningen. Moeten de dijken worden opgehoogd?" Hoge waterstanden leiden zeker niet per se tot overstromingen. Mensen kunnen veel doen om zich te beschermen, zoals dijken bouwen en waarschuwingssystemen opzetten. "Nederland heeft een heel hoog beschermingsniveau", zegt Haasnoot van Deltares. Wereldwijd is het veiligheidsniveau in Nederland een van de hoogste. Ook opkomende landen, zoals Bangladesh, lukt het steeds beter om zich te weren. Toch vindt Haasnoot het confronterend dat extreme waterstanden nu al zoveel vaker voorkomen: "We hebben nu nog maar een klein beetje klimaatverandering gehad." Ook meer extremen Dat de zeespiegel wereldwijd stijgt, is al langer duidelijk. Dit gebeurt onder meer doordat de aarde opwarmt door het verbranden van olie, steenkool en gas. In de oceanen komt meer water doordat gletsjers smelten en de ijskappen van Groenland en Antarctica krimpen. Verder wordt het zeewater warmer, waardoor het uitzet en meer ruimte inneemt. In dit nieuwe onderzoek bekeken de wetenschappers of die stijgende zeespiegel nu al leidt tot een grotere kans op zeer hoge waterstanden. Daarvoor gebruikten ze waterstanden gemeten met peilstations aan de Nederlandse kust en daarbuiten. Wereldwijd vonden ze 163 plekken waar dit al heel lang wordt gemeten. Aan de hand hiervan bekeken de onderzoekers welke waterstanden zo extreem waren dat ze vroeger maar eens in de honderd jaar voorkwamen. Vervolgens konden ze zien of de kans op zulk hoog water sindsdien was veranderd. In Nederland is die kans dus inmiddels vier keer zo groot. "De helft hiervan is veroorzaakt door de uitstoot van broeikasgassen door mensen", zegt Aimée Slangen. Zij is zeespiegelexpert van het Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee (NIOZ) en werkte mee aan het onderzoek. Slangen en haar collega's deden alle gegevens in computermodellen. Die berekenden vervolgens hoe de zeespiegel en waterstanden waren veranderd. In de computer was het daarna mogelijk om diverse oorzaken van een hogere zeespiegel "aan" of "uit" te zetten. Zo kon je "uit elkaar trekken" hoeveel invloed klimaatverandering, maar ook natuurlijke variatie en bodemdaling hadden. Grote verschillen "Klimaatverandering wordt nog steeds vaak gezien als iets wat in de toekomst is", zegt Slangen. "Dus het is belangrijk om je te realiseren dat het al gebeurt voor je eigen kust." De zeespiegelstijging en de mate waarin extreem hoog water toeneemt, verschilt sterk van plek tot plek. Zeespiegelexpert Slangen snapt dat dat gek klinkt. Al het water belandt immers in de zee. En die zeeën staan met elkaar in verbinding. "De zeespiegel is geen biljartlaken", zegt Slangen, "maar een ingedeukte sinaasappel." Ze wijst erop dat de aarde niet perfect rond is en dat bovendien de ene zee dieper is dan de andere. Op de ene plek komen zwaardere stormen voor dan op andere. In Alaska en Scandinavië daalt op plekken de zeespiegel juist. Daar stijgt het land nog steeds doordat het landijs dat het in de laatste IJstijd naar beneden drukte, is gesmolten.
Go to News Site
RTL Nieuws 
De Gelderlander 
