BirGün Ekonomi
Et ve süt üretiminin temel girdisi olan yem maliyetleri, dışa bağımlı yapı nedeniyle her küresel krizle birlikte sıçrıyor. Üretimde kullanılan hammaddelerin yarısı ithal edilirken bu ithalata 2025 yılında 5,3 milyar dolar ödendi. ABD ve İsrail’in İran’a saldırılarıyla başlayan savaş, hayvansal üretimin en kritik girdilerinden biri olan yem fiyatlarını da doğrudan vuruyor. TZOB’un ziraat odaları aracılığıyla aldığı bilgiye göre mart ayında bir önceki aya göre süt yemi fiyatı yüzde 4,7, besi yemi yüzde 4 arttı. Son bir yılda ise besi yemi yüzde 37,3, süt yemi ise yüzde 34,1 oranında zamlandı. Ayrıca TÜSEDAD tarafından yapılan hesaplamada da mazot ve yem fiyatlarındaki artışın doğrudan süt üretim maliyetine yansıdığı ifade edildi. Mart ayında 1 litre sıcak çiğ süt üretim maliyeti 28,13 TL olarak açıklandı. Bir önceki aya göre görülen yüzde 1,77’lik artışta mazot fiyatındaki yükseliş ve yemlere gelen zamların etkili olduğu belirtildi. Son 25 yılda Türkiye’nin karma yem üretimi yaklaşık dört kat artarak 2025 yılında 30,7 milyon tona ulaştı. Karma yem üretiminde kullanılan yağlı tohumlar ve küspeleri, bazı hububatlar ve yan ürünlerinin ithalat ile karşılanıyor. Türkiye Yem Sanayicileri Birliği tarafından yapılan hesaplamaya göre, Türkiye’nin karma yem üretiminde kullanılan hammaddelerde kendine yeterliliği hububatlarda yüzde 84, yağlı tohumlarda yüzde 49 ve yağlı tohum küspelerinde yüzde 30 civarında bulunuyor. 2025 itibarıyla 30,7 milyon ton olan karma yem üretimi için kullanılan hammaddelerin yüzde 54’ü, 16,5 milyon tonu ithal edildi. Bu ithalata yem katkı maddeleri hariç 2025 yılında 5,3 milyar dolar ödendi. Karma yem üretimiyle AB ülkeleri arasında birinci, dünyada da yedinci sırada yer alan Türkiye’de yeterince üretilemeyen yağlı tohum bitkilerinin ekiminin teşvik edilmedikçe ithalata dayalı mevcut yapı nedeniyle sofradaki krizin adı değişmeyecek.
Go to News Site