Mediamax
Ձեր ուշադրությանն ենք ներկայացնում Միջազգային գործերի ռուսաստանյան խորհրդի նախագահ Դմիտրի Տրենինի Иран одержал верх. Первые итоги հոդվածի թարգմանությունը (որոշ կրճատումներով)։ Դմիտրի Տրենին Թրամփն, ի վերջո, գտավ ելքը այն իրավիճակից, որի մեջ ինքն իրեն դրել էր՝ ներքաշվելով Իրանի դեմ պատերազմական արկածախնդրության մեջ։ Ամբողջական քաղաքակրթություն կործանելու սպառնալիքը նրան անհրաժեշտ էր որպես քողարկում՝ մարտադաշտից հեռանալու համար։ Թեհրանի եւ Վաշինգտոնի միջեւ անուղղակի բանակցությունները, որոնք վերջին շրջանում ընթանում էին միջնորդների՝ նախեւառաջ Պակիստանի եւ նրա թիկունքում կանգնած Չինաստանի միջոցով, հանգեցրին կրակի դադարեցման համաձայնության։ Թրամփը կարող է պնդել, թե իրանցիները վախեցան իր սպառնալիքներից, բայց իրականում կրակի դադարեցումն այն պայմաններում, երբ Հորմուզի նեղուցը մնում է Իրանի վերահսկողության ներքո, փաստում է, որ Թեհրանը չի նահանջել՝ ի տարբերություն Վաշինգտոնի։ Դժվար է ակնկալել Թրամփի խոստացած «ոսկե դարի» մեկնարկը առաջիկա բանակցությունների արդյունքում, սակայն անցած պատերազմի նախնական արդյունքներն արդեն կարելի է ամփոփել. 1. Իրանը դիմակայեց իր հակառակորդների այն սպառնալիքի իրագործմանը, որը կախված էր իր գլխին տասնամյակներ շարունակ՝ ԱՄՆ-ի եւ Իսրայելի համատեղ ագրեսիային։ Վաշինգտոնն ու Թել Ավիվն իրենց հերթին անկարող գտնվեցին ուժով սեփական կամքը պարտադրել Իրանին։ Արդյունքում Իրանն ամրապնդեց տարածաշրջանային տերության իր դիրքերը՝ Իսրայելի հետ հավասար։ 2. Պարսից ծոցի արաբական երկրները, ընդհակառակը, ոչ միայն հայտնաբերեցին իրենց խոցելիությունը Իրանի դեմ ԱՄՆ/Իսրայելի պատերազմի պայմաններում, այլեւ սեփական շահերը պաշտպանելու հարցում անօգնականությունը։ Ամերիկյան ռազմակայանները ոչ միայն անվտանգություն չերաշխավորեցին, այլեւ «մագնիս» դարձան Իրանի հարվածների համար։ Արդյունքը. ԱՄՆ-ի կողմից տրվող անվտանգության երաշխիքները բլեֆ են։ Այս հանգամանքը պետք է հաշվի առնեն Վաշինգտոնի բոլոր դաշնակիցներն ու գործընկերները։ 3. Աշխարհում սկսված պատերազմների դարաշրջանում ռազմական ուժի գործոնի նշանակությունը գերազանցում է ֆինանսական, տնտեսական եւ այլ ոչ ռազմական գործոններին։ Ինչպես ասվում է Պուշկինի հայտնի բանաստեղծությունում. «Ամենն իմն է, ասաց ոսկին/Ամենն իմն է, ասաց պողպատը/Ամենը կգնեմ, ասաց ոսկին/Ամենը կխլեմ, ասաց պողպատը»։ Արդյունքը. Պատժամիջոցների տակ գտնվող Իրանը՝ հսկայական ֆինանսական եւ տնտեսական խնդիրներով հանդերձ, փաստացի հաղթեց համաշխարհային գերտերությանը, իսկ Իրանի գերհարուստ հարավային հարեւանները «ծեծված տղաների» դերում ներկայացան։ 4. Իրանը դիմակայեց, բայց փոխվեց։ Պատերազմի ընթացքում երկրում տեղի ունեցավ փորձագետների կողմից վաղուց սպասվող վարչակարգի փոփոխություն։ Այաթոլաներից իրական իշխանությունն անցավ ուժայիններին։ Երկիրը ղեկավարում է ոչ թե նոր գերագույն առաջնորդը կամ նախագահը, այլ Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի (ԻՀՊԿ) վերին օղակը։ Արդյունքը. Իրանը կմնա իսլամական հանրապետություն, սակայն իրական իշխանության կենտրոնն արդեն տեղաշարժվել է դեպի ԻՀՊԿ։ Թեհրանի քաղաքականությունը կլինի կոշտ, բայց առավելագույնս ռացիոնալ։ 5. Իսրայելի կողմից Իրանի եւ լիբանանյան Հըզբոլլահի դեմ ռազմական գործողությունների դադարեցումը նշանակում է Թրամփի կամքին Նեթանյահուի հարկադրված ենթարկում։ Վաշինգտոնի եւ Թել Ավիվի հարաբերությունները վերադարձել են բնականոն հուն։ Արդյունքը. Իսրայելի անկարողությունը՝ նույնիսկ ԱՄՆ-ի ամենաակտիվ մասնակցության պարագայում «լուծել իրանական խնդիրը», հեռանկարում կարող է հանգեցնել տարածաշրջանային հավասարակշռության հաստատմանը տարածաշրջանի այս երկու առաջատար ռազմական տերությունների միջեւ: Թարգմանությունը՝ Մարթա Սեմյոնովայի Այս հոդվածը թարգմանվել եւ հրապարակվել է «Գալուստ Կիւլպէնկեան» Հիմնարկութեան աջակցությամբ : Հոդվածում արտահայտված մտքերը պարտադիր չէ, որ արտացոլեն «Գալուստ Կիւլպէնկեան» Հիմնարկութեան կամ Մեդիամաքսի տեսակետները:
Go to News Site