شرق
ابراهیم رهبر، داستاننویس، نمایشنامهنویس و از اعضای اولیه کانون نویسندگان ایران که در سال 1317 در شهر صومعهسرا متولد شده بود، پس از آنکه چند سالی را در انزوا سپری کرد، سرانجام در اردیبهشت سال گذشته درگذشت. رهبر به نسلی از داستاننویسان ایرانی تعلق داشت که در دهه چهل نخستین آثارشان را منتشر کردند ابراهیم رهبر، داستاننویس، نمایشنامهنویس و از اعضای اولیه کانون نویسندگان ایران که در سال 1317 در شهر صومعهسرا متولد شده بود، پس از آنکه چند سالی را در انزوا سپری کرد، سرانجام در اردیبهشت سال گذشته درگذشت. رهبر به نسلی از داستاننویسان ایرانی تعلق داشت که در دهه چهل نخستین آثارشان را منتشر کردند. او نیز مثل بسیاری دیگر از همنسلانش گرایش چپ داشت و به دلیل فعالیت و گرایش سیاسیاش در سال 1352 بازداشت و زندانی شده بود. پس از تحصیلات متوسطه برای ادامه تحصیل در دانشگاه و در رشته زمینشناسی وارد دانشگاه تهران شد. همزمان با تحصیل بهعنوان معلم مشغول به کار شد و یکی از نویسندگانی بود که اولین داستانهایش را در سالهای ابتدایی دهه چهل در نشریاتی همچون «سخن»، «آرش»، «نگین» و «هنر و اندیشه» منتشر کرد. نخستین داستانی که از رهبر منتشر شد به سال 1343 برمیگردد. «مرغزار» عنوان این داستان است که در نشریه «طرفه» منتشر شد. انتشار این داستان نوید این را میداد که داستاننویس توانای دیگری به ادبیات اقلیمی شمال اضافه شده است. رهبر در «مرغزار» به مضامین و ویژگیهایی توجه نشان داده که در ادبیات اقلیمی شمال بارز و برجسته بود. در اردیبهشت 1344 داستان دیگری از رهبر با عنوان «چهار جهت اصلی» در مجله «اندیشه و هنر» منتشر شد. این داستانی است موجز که فضایی «عصبی و سوررئال» دارد و وجوه دیگری از توانایی رهبر را در قصهنویسی نشان میدهد. اما نخستین کتابی که از ابراهیم رهبر منتشر شد، «مهربانان و سه نمایشنامه دیگر» نام داشت. رهبر در همه آثارش به مسائل اجتماعی آن دوران توجه داشته و فقر و نابرابریهای اجتماعی را در داستانهایش برجسته کرده است. او یکی از داستاننویسان آن دوره ادبیات ایران است که در آثارشان تصویری از اعماق جامعه به دست دادهاند. در مجموعه داستان «سوگواران» که در سال 1353 منتشر شد، به فرهنگ عامه توجه کرده و از داستان به قصد توصیفهای فولکلوریک استفاده کرده است. رهبر در یکی دیگر از مجموعه داستانهایش با نام «من در تهرانم» که در سال 1352 منتشر شد، به سراغ توصیف فضای شهری در دهه پنجاه رفته است. داستانهای این مجموعه تصویری برخلاف کلیشه جعلی که در سالهای اخیر از دوره پهلوی ساخته شده، به دست میدهند. این داستانها فروپاشی بخشهایی از جامعه را در روند نوسازی یکسویه آن دوره نمایش دادهاند. ابراهیم رهبر از نویسندگان «بازار، ویژه ادبیات و هنر» هم بود و از سال 1349 با کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان نیز همکاری داشت.
Go to News Site