شرق
مجید صیادنورد، کارشناس مناطق آزاد: در ناسیه تاریخی و آیین حکمرانی ایرانی طی حدود سه هزار سال حاکمیت بر این سرزمین اهورایی، تأمین امنیت و تسهیل امور راهگذرهای تردد کالا، در سرلوحه سیاستنامهها و اندرزنامههای حکمای ایرانزمین قرار داشت. مجید صیادنورد، کارشناس مناطق آزاد: در ناسیه تاریخی و آیین حکمرانی ایرانی طی حدود سه هزار سال حاکمیت بر این سرزمین اهورایی، تأمین امنیت و تسهیل امور راهگذرهای تردد کالا، در سرلوحه سیاستنامهها و اندرزنامههای حکمای ایرانزمین قرار داشت. این مهم از دوران هخامنشی که ایرانیان به هژمونهای بعد از خود آموختند: حاکم دریاها حاکم دنیاست، با تکیه بر موقعیت جغرافیایی خود که در قرن بیستم با مفاهیمی چون ژئوپلیتیک، ژئواکونومی و هارتلند تدقیق شده و کریدورهای ترانزیتی شرق به غرب و برعکس را رونق بخشیدند؛ مسیری که طی قرون متمادی به راه ابریشم معروف شد. فارغ از فهم اهمیت زیرساختهایی که در راه شاهی، توسعه ناوگان حملونقل دریایی تبلور یافت، حکمرانی مبتنی بر حکمت خسروانی ایرانی، به تجربه تا قرن بیستم آموخت: صحرانشینان استپهای مرکزی اوراسیا که سه منزلت تمدنی فروتر از آنان بودند، مرزهای شمال شرقی را ناامن کردند و همین مسیر در ادامه از سوی رقبای تمدنی یونانی و رومی در غرب ایرانزمین، ادامه یافت. در مسیر تطور از لیدیها، به بیزانس و ترکان عثمانی، غرب کشور قرنها عرصه دفاع حاکمان ایرانی بود، فرایندی که از قرن هجدهم با تولد تزارها در شمال نیز با تحدید سرحدات ایرانی تکمیل شد. خروجی سیر تکوین چندهزارساله، دو واقعیت است: به دلیل موقعیت منحصربهفرد ایرانزمین که مابین دو دریا و در مسیر ترانزیتی آسیا-اروپا و آفریقا قرار دارد، تحدید حوزه زیست اقتصادی و امنیتی ایرانیان زمینه تنفس دیگر همسایگان بوده و این یعنی نائلآمدن به فهم تنهایی تاریخی انسان و حکمرانی ایرانی. دیگر اینکه نقاط مرزی به دلیل تهاجم قدرتهای همسایه، از توسعه اقتصادی و زیرساختی کمتری بهرهمند شدند، چراکه به نقطه آسیبپذیر کشور در دفاع تبدیل میشوند. مصداق این مهم را میتوان در تغییر مداوم پایتخت و توسعهیافتگی صرفا سه استان مرزی خراسان (وجود امام رئوف)، آذربایجان شرقی (شاهزادهنشین ایل قاجار) و خوزستان (صنعت نفت) مشاهده کرد.
Go to News Site