Sækir sömu staðina aftur og aftur rétt eins og æðarkollan

„Ég sest bara niður og svo byrja ég. Svo líða kannski tveir tímar, kannski fjórir og kannski átta og svo er kannski komið miðnætti en það er enn þá bjart því það er sumar. Ég er líka búin að kynnast öllum fuglunum í Álfaborginni, hvar rjúpan er með hreiður. Svo er hljóðheimurinn orðinn svo kunnuglegur og ég er farin að vera alltaf með plöntuhandbókina á mér þannig að ég get kynnst betur plöntunum sem ég er að mála. Þannig að þetta verður algjör heildstæð upplifun fyrir mig.“ Þetta segir listamaðurinn Elín Elísabet Einarsdóttir um vinnuaðferðir sínar í Álfaborginni á Borgarfirði eystra. Þar hefur hún beint sjónum sínum ofan í svörðinn og málað myndir af því sem fyrir augu ber undanfarin sumur, í félagsskap fugla og plantna. „Það reyndist vera endalaus efniviður þar. Þá er ég bara úti heilu og hálfu dagana og geng þarna um Álfaborgina, í einhverja klukkutíma, áður en ég finn rétta staðinn. Þá er þetta algjör seremónía. Svo sest ég bara niður. Ég reyndi einhvern tímann að standa meðan ég málaði en ég gat það ekki, mér fannst ég vera of langt frá myndefninu.“ Sækir efnivið til uppvaxtarstaðar afa og ömmu Þessa dagana stendur yfir einkasýning á verkum Elínar í Þulu á Hafnartorgi. Á sýningunni, sem ber yfirskriftina Áning, má finna myndir Elínar úr Álfaborginni en einnig frá öðrum stöðum á landinu. Hún hefur sótt myndefni til upprunastaða ömmu sinnar og afa, Syðra-Lóns á Langanesi og Kollsvíkur á sunnanverðum Vestfjörðum en einnig frá Borgarnesi þar sem þau kynntust. „Ég ólst upp sem afleiðing af því,“ segir Elín um fund þeirra í Borgarnesi en þar ólst listamaðurinn upp. Prófaði að gera ekkert tvívítt en rataði svo „aftur heim“ Elín hefur fengist við teikningu og myndskreytingar í fjölda ára en hefur á allra síðustu árum fært sig í auknum mæli yfir í olíulitina. „Ég byrjaði á að læra teikningu í Myndlistarskólanum og vann við það einvörðungu í mörg ár. Svo eins og margir þá breytti ég lífi mínu í covid og fór aftur í nám, fór í myndlist í Listaháskólanum,“ segir Elín. Hún hafi viljað gefa sjálfri sér þá gjöf að prófa og sjá hvað myndi gerast ef hún væri ekki stöðugt að vinna í kappi við skilafrest fyrir verkefni annarra, sem gerist oft í starfi teiknarans. Í náminu leitaði hún á ný mið í listsköpuninni. „Ég byrjaði á því að sprengja svolítið allt upp. Ég ákvað að gera eiginlega ekkert tvívítt, engar teikningar, ekkert málverk til að byrja með til að leyfa mér að prófa alla möguleikana sem væru fyrir hendi. Ég lærði á rennibekk og gerði leirskúlptúra og allt mögulegt og svo þegar ég var hálfnuð þá fór ég í skiptinám til Lettlands í málaradeildina í listaháskólanum í Riga og þá leyfði ég mér aftur að fara aftur heim í tvívíddina, fór að mála þar.“ Fær miklu meira út úr sumrinu þegar hún er ekki föst við skrifborðið Elín segir náttúruna vera óþrjótandi uppsprettu fyrir sig. Vinnan úti við sé líka gjörólík vinnu teiknarans. Við lok sumars hafi henni oft fundist sem hún hefði ekki nýtt það nægilega vel og setið of mikið inni við skrifborðið. „En síðan núna þegar að ég fór að stunda þetta þá klárast sumrin og mér líður eins og ég hafi fullnýtt þau. Þetta er algjört mótvægi við að vera ein inni við skrifborðið. Það eina sem er sameiginlegt er einveran. Ég legg líka mikið upp úr henni. Hún er góð.“ „Ég hef engan hemil á teiknaranum í mér“ Bakgrunnur Elínar í teikningu hefur talsverð áhrif á hvernig hún vinnur málverkin. Hún grunnar til að mynda yfirleitt með hvítu sem helgast af því hve mikið hún vann með vatnsliti í teikningunni og því vön að byrja með hvítt blað. „Margir olíumálarar byrja á því að setja kannski brúnan eða miðtóna grunn yfir allan flötinn og ég hef reynt það og mér finnst það alveg ómögulegt því mér finnst eins og ég sé búin að slökkva allt ljós í verkinu. Ég verð alltaf að skilja eftir eitthvað gat í grunninn. Þaðan kemur ljósið, birtan.“ Elín þynnir líka olíulitinn mikið til að birtan úr grunninum komist í gegn. Svo felst líka talsverð teikning í því hvernig hún skrapar gjarnan í málninguna. „Ég hef engan heimil á teiknaranum í mér,“ segir hún. Margt í gangi í kollinum Vegna þess hve mikið hún vinnur ein úti í móa segir Elín að henni finnist stundum eins og hún falli í trans við gerð verkanna. Það sé líkt og málverkin geri sig sjálf á meðan annar hluti heilans rannsaki umhverfið. „Þegar ég er á þessum stöðum, sem ég til dæmis er með ættartengsl við, þá er svo auðvelt að ímynda sér fortíðina, að stíga í sömu spor og afi og amma þegar þau voru krakkar og svo fara enn aftar. Svo fór ég að hugsa um fuglana í kynslóðum líka. Það líða kannski fjórar mennskar kynslóðir á meðan það líða þrjátíu kynslóðir í æðavarpinu fyrir neðan bæinn en þetta eru alltaf fuglar sem koma aftur og sækja í sömu hreiðrin og svo er ég að gera það líka. Þetta er allt sem er í gangi í hausnum á mér á meðan ég sit þarna eða vappa um í leit að myndefni.“ „Þetta er kannski leit að samastað“ Elín segist hugsa mikið um það að tilheyra einhverjum stað. Hún ólst upp í Borgarnesi en fluttist ung að árum til Reykjavíkur til að sækja menntaskóla. Henni líði því stundum eins og hún eigi sér ekki neinn heimabæ eða þá að allir bæir geti verið hennar heimabær. „Þetta er kannski einhver leit að því hvar maður tilheyrir. Mér líður ekkert endilega eins og það sé Reykjavík. Af því að þessi sýning heitir Áning, eins og Reykjavík sé bara áningarstaður á milli ferðalaga. Svo er ég alltaf að leggja af stað í næsta hring í kringum landið, á Borgarfjörð og vestur og guð má vita hvað. Þetta er kannski leit að samastað,“ segir Elín Elísabet Einarsdóttir. Elín Elísabet Einarsdóttir hefur síðustu sumur varið dögunum í að mála undir berum himni í félagi við fugla og plöntur. Hún segist falla þar hálfpartinn í trans og það sé eins og málverkið vinni sig sjálft. Hægt er að hlusta á viðtal Höllu Harðardóttur við Elínu Elísabetu Einarsdóttur í Víðsjá hér í spilaranum.

Go to News Site