Collector
Rót: Þungur undirtónn truflar stundum annars fallega og vel unna sýningu | Collector
Rót: Þungur undirtónn truflar stundum annars fallega og vel unna sýningu
Fréttastofa RÚV

Rót: Þungur undirtónn truflar stundum annars fallega og vel unna sýningu

Trausti Ólafsson skrifar: Norður á Hvammstanga á alþjóðlegur brúðuleikhúshópur sem kallar sig Handbendi heimilisfesti. Hópinn skipar brúðuleikhúsfólk sem á uppruna í mörgum löndum og Handbendi hefur sýnt verk sín víða um heim, hlotið góðar viðtökur og unnið til verðlauna á brúðuleikhúshátíðum. Í apríl frumsýndi Handbendi sýninguna Rót á Akureyri í samstarfi við Leikfélag Akureyrar og Þjóðleikhúsið og nú er hópurinn kominn suður til þess að taka þátt í Listahátíð í Reykjavík og sýnir í Tjarnarbíói. Höfundar Rótar og þau sem skapa sýninguna eru ættuð frá átta löndum: Paragvæ, Slóvakíu, Bandaríkjunum, Tékklandi, Dóminíska lýðveldinu, Japan, Bretlandi og Íslandi. Þessi fjölbreytni hefur augljóslega haft áhrif á efnisvalið því að Rót fjallar um dreng sem á heima í íslensku þorpi en á foreldra úr sitthvorum menningarheiminum. Móðir hans er frá Paragvæ en faðirinn er íslenskur. Eitt sumarið kemur suðuramerísk amma drengsins í heimsókn. Hún er litrík innra sem ytra og flytur með sér andblæ menningar sem er ólík því sem drengurinn hefur alist upp við. Hann heyrir áður ókunna söngva og sögur og hefðirnar sem amman kynnir fyrir honum eru svolítið framandi en mjög heillandi. Greta Clough er leikstjóri sýningarinnar og, að mér skilst, höfundur hreyfinga brúðanna á sviðinu. Chantelle Carey æfði hreyfingar þeirra sem stjórna brúðunum og leika jafnframt ýmis hlutverk í sýningunni. Þau heita Juraj Hubinak, Sigurður Arent Jónsson, Tessa Rivarola, Rebecca Hidalgo og Viktoría Sigurðardóttir og allt sem þau gera sjónrænt er afskaplega vel af hendi leyst, stundum svo vel að hrein unun er á að horfa. Mér fannst þau líka syngja fallega tónlistina sem Paul Mosley samdi og sú samhæfing sem leikur og söngur þessa fólks krafðist verður ekki til án styrkra stjórnenda. Leikhópnum í Rót og höfundum sýningarinnar liggur margt á hjarta og boðskapurinn sem þau vilja koma til áhorfenda sinna er vissulega mikilvægur. Það er nefnilega forsenda fyrir því að maður upplifi sig heilan að vita hverjar rætur manns eru, eins og Sigurður Arent Jónsson segir áhorfendum mjög skýrt snemma í sýningunni þegar hann bregður sér í hlutverk drengsins, sem heitir Óli. Sorgin sem liggur undir glaðværu yfirborði í móðurætt Óla, og er meðal annars til komin vegna þess hve ráðamenn heimsins eru oft heimskir og illgjarnir, litar sýninguna alla fannst mér. Sátt mömmu og ömmu þegar nær dregur brottför ömmunnar eftir sumarlanga dvöl með fjölskyldunni er því mjög kærkomin, bæði fyrir Óla og okkur sem í salnum sitjum. Það er svolítið skrítið að segja það en mikilvægt erindi listamannanna verður þeim örlítill fjötur um fót því að það er svo margt sem þau vilja koma á framfæri. Sýningin fer hægt af stað og hún er líka lengi að enda. Lögin sem sungin eru í verkinu eru mörg og löng svo hægagangurinn ber annars mjög fallega og vel unna sýningu stundum ofurliði. Börn eru vissulega mörg hver miklir heimspekingar en þungur undirtónn verksins og stundum dálítið langar ræður á spænsku trufluðu framvinduna og gerðu ungum íslenskum fílósófum erfitt fyrir að skilja hvað var að gerast á sviðinu. Þarna hefði dramatúrgísk snerpa getað orðið til þess að við fengjum að sjá þá afburðasýningu sem brúðuleikhúshópurinn Handbendi er greinilega fær um að skapa. Aya Nakamuri og Katanari hönnuðu og smíðuðu dásamlegar leikbrúður í Rót og í list þeirra og hreyfingum kom austurlenskur andblær inn í verkið sem blandaðist fallega saman við suðuramerískar sögur og lífið í íslensku þorpi. Sigríður Sunna Reynisdóttir og Auður Ösp Guðmundsdóttir hönnuðu leikmuni, búninga og leikmynd og í þeirri mynd varð allt fjölnota, fallegt og frumlegt. Framandi andblær upphafsmyndar umbreyttist í hversdagslegt gamaldags eldhús. Litagleði einkenndi leikmynd og búninga en andrúmsloftið varð örlítið grátt þar sem það átti við. Lýsing Friðþjófs Þorsteinssonar var líka vönduð og stemningsrík. Mannauður er svolítið tískuorð og ofnotað nú um stundir en mér dettur ekkert betra hugtak í hug til þess að lýsa því listræna ríkidæmi sem fólgið er í alþjóðlega brúðuleikhúshópnum Handbendi sem gerir íslenskt leikhúslíf enn þá fjölbreyttara og fínna en áður hefur þekkst. Heimilisfesti hópsins á Hvammstanga staðfestir einnig að séu heimamenn í plássum á landsbyggðinni með nef fyrir frjósömum listum getur hið næstum ómögulega gerst. Annað dæmi þar um er einleikjahátíðin Act Alone á Suðureyri. Við bíðum spennt eftir því að fá að sjá hvar á landinu næsti alþjóðlegi akur fyrir sviðslistir verður plægður. Dramatúrgísk snerpa hefði getað orðið til þess að áhorfendur fengju að sjá þá afburðasýningu sem Handbendi er fær um að skapa, segir Trausti Ólafsson leikhúsrýnir í Víðsjá á Rás 1 um Rót. Honum þykir sýningin annars falleg og boðskapurinn mikilvægur. Trausti Ólafsson er leikhúsfræðingur og leikstjóri. Hann hefur kennt í námskeiðum um leikhús og leikbókmenntir við Háskóla Íslands frá 2004 og Listaháskóla Íslands frá 2015. Trausti hefur gefið út bækur um leiklist bæði hérlendis og erlendis.

Go to News Site