Fréttastofa RÚV

Ástandið hræðilegt: 20 ára innviðaskuld

Stjórnvöld hafa um árabil lofað að bæta úr námsgagnaskorti á Íslandi. Starfshópar hafa verið skipaðir, skýrslur skrifaðar og málþing haldið en ekkert gerist. Menntamálaráðuneytið virðist enn og aftur hafa slegið á frest frumvarpi sem efla á námsgagnagerð. Í tilkynningu sem ráðuneytið gaf út fyrir viku segir að það kalli eftir mati kennara á stöðu námsgagna í stærðfræði. Íris E. Gísladóttir, formaður stjórnar Þróunarsjóðs námsgagna, fór fyrir spretthópi sem Ásmundur Einar Daðason, þáverandi menntamálaráðherra, skipaði í janúar 2024. Hópurinn vann að heildarendurskoðun á útgáfu námsgagna og lagði til aðgerðir til útgáfu námsgagna og var grunnur að frumvarpi sem hefur ekki verið samþykkt. Íris segir að staðan í málaflokknum sé hræðileg og að hún voni innilega að núverandi ríkisstjórn bregðist ekki við með því að skipa nýjan starfshóp. „Við erum að horfa upp á 20 ára innviðaskuld í námsgögnum,“ segir Íris í Síðdegisútvarpinu á Rás 2. Menntamálaráðuneytið virðist hafa slegið á frest frumvarpi sem átti að bæta útgáfu námsgagna þrátt fyrir margra ára námsgagnaskort. Þetta fer gegn áherslum í stefnuyfirlýsingu ríkisstjórnarinnar og aðgerðaáætlunum í menntamálum. Frumvarp afgreitt úr ríkisstjórn Í fyrstu aðgerðaáætlun menntastefnu Íslands, sem var birt í september 2021 þegar Lilja Alfreðsdóttir var menntamálaráðherra, var vönduðum náms- og kennslugögnum lofað fyrir allt menntakerfið. Efla átti Þróunarsjóð námsgagna og Námsgagnasjóð til að stuðla að nýsköpun og fjölbreytni í námsefnisgerð og markvissri útgáfu vandaðra námsgagna. Í tilkynningu mennta- og barnamálaráðuneytisins í ágúst 2024, þegar Ásmundur Einar var ráðherra, sagði að ríkisstjórnin ætlaði að tvöfalda fjárframlag til námsgagnagerðar og gera námsgögn gjaldfrjáls fyrir framhaldsskólanema fram að 18 ára aldri. Frumvarp þess efnis hafði verið samþykkt í ríkisstjórn en það náði aldrei í gegnum þingið. Í desember 2024 tók við ný ríkisstjórn og Ásthildur Lóa Þórsdóttir tók við taumunum í ráðuneytinu. Í stefnuyfirlýsingu ríkisstjórnarinnar, sem kom út sama mánuð, sagði að nýja ríkisstjórnin ætlaði að hefja sókn í menntamálum og áhersla yrði lögð á aðgengi að fjölbreyttum námsgögnum. Í júlí í fyrra var gefin út önnur aðgerðaáætlun stjórnvalda í menntamálum. Þar var enn á ný lögð áhersla á að efla námsgögn enda enn ekki búið að efna loforð um að bæta úr skortinum. „Þetta hefur bein áhrif á þjóðfélagið“ Frumvarp um námsgögn hefur verið lagt fram í þrígang síðustu ár en ekki náð fram að ganga. Síðast mælti Guðmundur Ingi Kristinsson, þáverandi mennta- og barnamálaráðherra, fyrir frumvarpinu í apríl 2025. Endurflutti hann þá frumvarp Ásmundar Einars. Guðmundur Ingi sagði af sér ráðherraembætti í janúar. Inga Sæland er mennta- og barnamálaráðherra. Hún er í veikindaleyfi og það styttist í að þingið fari í sumarfrí. Íris segist hafa fengið staðfest hjá sérfræðingum ráðuneytisins að frumvarpið verði ekki lagt fram aftur, alla vega ekki í þeirri mynd sem síðast var gert. „Þetta er grundvallarmálefni. Þetta hefur bein áhrif á þjóðfélagið okkar. Kostnaðurinn leggst bara einhvers staðar annars staðar ef við leggjum ekki í þessa vinnu.“ Hægt er að hlusta á viðtalið við Írisi í heild sinni í spilaranum hér fyrir ofan.

Go to News Site

Google Play

App Store