Ríkisfjármálaleg tímasprengja

Ríkisfjármálaleg tímasprengja

Verði frumvarp félags- og húsnæðisráðherra að lögum, sem kveður á um að bætur almannatrygginga hækki samkvæmt launavísitölu og ef kaupmáttur hennar rýrni hækki þær samkvæmt verðbólgu, stefnir það sjálfbærni ríkisfjármála, verðstöðugleika, atvinnuþátttöku og friði á vinnumarkaði í voða.

Long vonast eftir að fá annað tækifæri hjá Íslendingum

Long vonast eftir að fá annað tækifæri hjá Íslendingum

William Long, sendiherraefni Donalds Trumps Bandaríkjaforseta á Íslandi, baðst afsökunar á ummælum sínum um að Ísland yrði 52. ríki Bandaríkjanna þegar hann kom fyrir öldungadeild bandaríska þingsins í gær. Long flutti yfirlýsingu um tilnefningu sína sem sendiherra og greindi frá áherslum sínum, ef til þess kæmi að hann yrði sendiherra. Öldungadeildarþingmaðurinn og Demókratinn Jeanne Shaheen spurði Long út í ummælin og áréttaði að svona tegund af gríni væri ekki viðeigandi hjá þeim sem kæmi til greina sem sendiherra Bandaríkjanna. Grín sem þetta þætti öðrum ekki endilega fyndið og til eyrna hefði borist frá Íslandi að fólk hefði áhyggjur af því að hann hefði látið þessi ummæli falla sem tilnefndur sendiherra. Long vafðist tunga um tönn í fyrstu en sagði svo: „Þetta var þriggja manna tal. Einhver sagði eitthvað og annar sagði annað, og já, ég bætti þessu við með 52. ríkið sem var algerlega óviðeigandi en það var ekki eitthvað sem ég sagði sem alvarleg yfirlýsing. Þegar svo Arctic News hringdi í mig daginn eftir og spurði mig út í þetta sagði ég að það hefði engin alvara legið að baki og ég baðst afsökunar á því ef þetta hefði móðgað einhvern og það er allt sem ég hef um þetta að segja.“ Hann bætti við að hann vonaði að Íslendingar veittu honum annað tækifæri. Long er fyrrverandi þingmaður Repúblikana fyrir hönd Missouri og starfaði áður sem uppboðshaldari. Um tíma var hann ríkisskattstjóri Bandaríkjanna en forsetinn rak hann eftir aðeins tvo mánuði í starfi og tilnefndi hann samdægurs sem sendiherra á Íslandi. Tilnefning hans hefur ekki verið staðfest, það er í höndum öldungadeildar Bandaríkjaþings.

Long vonast eftir öðru tækifæri hjá Íslendingum

Long vonast eftir öðru tækifæri hjá Íslendingum

Sendiherraefni Donalds Trumps Bandaríkjaforseta í stöðu sendiherra á Íslandi, William Long, baðst afsökunar á ummælum sínum um að Ísland yrði 52. ríki Bandaríkjanna þegar hann kom fyrir utanríkismálanefnd öldungadeildar bandaríska þingsins í gær. Long kom fyrir nefndina og flutti yfirlýsingu um tilnefningu sína sem sendiherra og greindi frá áherslum sínum, ef til þess kæmi að hann yrði staðfestur sendiherra. Öldungadeildarþingmaðurinn og demókratinn Jeanne Shaheen spurði Long út í ummælin og áréttaði að svona tegund af gríni væri ekki viðeigandi þegar einstaklingur kæmi til greina sem sendiherra Bandaríkjanna. Svona grín þætti öðrum ekki endilega fyndið og það væri að berast frá Íslandi að fólk hefði áhyggjur af því að hann hefði látið þessi ummæli falla sem tilnefndur sendiherra. Long vafðist tunga um tönn í fyrstu í svari sínu en sagði svo: „Þetta var þriggja manna tal. Einhver sagði eitthvað og annar sagði annað, og já, ég bætti þessu við með 52. ríkið sem var algerlega óviðeigandi en það var ekki eitthvað sem ég sagði sem alvarleg yfirlýsing. Þegar svo Arctic news hringdi í mig daginn eftir og spurði mig út í þetta sagði ég að það hefði engin alvara legið að baki og ég baðst afsökunar á því ef þetta hefði móðgað einhvern og það er allt sem ég hef um þetta að segja.“ Hann bætti svo við að hann vonaðist eftir því að Íslendingar myndu gefa honum annað tækifæri. Long var áður þingmaður Repúblikana fyrir hönd Missouri og starfaði áður sem uppboðshaldari. Nýlega starfaði hann sem ríkisskattstjóri Bandaríkjanna en Bandaríkjaforseti rak hann eftir aðeins tvo mánuði í starfi og tilnefndi hann samdægurs sem sendiherra við Ísland. Tilnefning hans hefur ekki verið staðfest, en það er í höndum öldungadeildar Bandaríkjaþings.

Fyrsta liþínnáma sinnar tegundar í Evrópu tekin í notkun

Fyrsta liþínnáma sinnar tegundar í Evrópu tekin í notkun

Fyrsta liþínnámuvinnsla sinnar tegundar í Evrópu hófst í Syväjärvi-námunni í Vestur- Finnlandi í gær þegar námufyrirtækið Keliber sprengdi formlega fyrstu sprengjuna í námunni að viðstöddum gestum og blaðamönnum. Liþín úr námunni verður nýtt til að framleiða rafhlöður fyrir farsíma, rafmagnstannbursta og rafbíla og fyrir varaorkubirgðir fyrir lestarkerfi. Mikil eftirspurn er eftir liþíni á heimsvísu og er framleiðslunni ætlað að draga úr þörf á innflutningi frá Kína. Syväjärvi-náman er innan þriggja sveitarfélaga og námuvinnslan á að skapa allt að 350 störf. Talið er að náman muni endast í 18 ár. Keliber ráðgerir að opna sex námur í Mið-Austurbotni í Vestur-Finnlandi. Finnska ríkisútvarpið greinir svo frá.

Fyrsta lithíumnámuvinnsla sinnar tegundar í Evrópu tekin í notkun

Fyrsta lithíumnámuvinnsla sinnar tegundar í Evrópu tekin í notkun

Fyrsta lithíumnámuvinnsla sinnar tegundar í Evrópu hófst í Syväjärvi -námunni í Vestur- Finnlandi í gær þegar námufyrirtækið Keliber sprengdi formlega fyrstu sprenginguna í námunni að viðstöddum gestum og blaðamönnum. Lithíum úr námunni verður nýtt til framleiðslu rafhlaða fyrir farsíma, rafmagnstannbursta, rafmagnsbíl og sem varaorkubirgðir fyrir lestarkerfi. Mikil eftirspurn er eftir lithium á heimsvísu og er framleiðslunni ætlað að draga úr þörf á innflutningi frá Kína. Syväjärvi-náman er liggur innan þriggja sveitarfélaga og námuvinnslan mun skapa allt að 350 störf. Talið er að námubyggðirnar muni endast í átján ár, en Keliber ráðgerir að opna sex önnur námusvæði í Mið-Ostrobothnia-héraði í Vestur-Finnlandi. Finnska ríkisútvarpið greinir svo frá.

38 fórust í fellibyl og sex er saknað

38 fórust í fellibyl og sex er saknað

Að minnsta kosti 38 fórust, sex manns er saknað og 374 eru slasaðir eftir að fellibylurinn Gezani fór yfir borgina Toamasina á Madagaskar á þriðjudaginn. 12.000 manns misstu heimili sín og eru á vergangi en fellibylurinn olli gríðarlega mikilli eyðileggingu. Yfir 18.000 heimili eru gjöreyðilögð, auk þess sem tugir þúsunda heimila eru skemmd eða fóru undir vatn þegar sjór gekk á land. Stjórnvöld gáfu út viðvaranir áður en óveðrið skall á eyjunni og náðu þúsundir íbúa að koma sér í öruggt skjól áður en óveðrið skall á. Toamasina er önnur stærsta borg Madagaskar með um 400.000 íbúa. Mikil flóð hafa verið á eyjunni á regntímabilinu undanfarið og um 140 manns hafa farist síðan í október.

38 fórust í hvirfilbyl og sex er saknað

38 fórust í hvirfilbyl og sex er saknað

Að minnsta kosti 38 fórust, sex manns er saknað og 374 eru slasaðir eftir að hvirfilbylurinn Gezani fór yfir borgina Toamasina á Madagaskar á þriðjudaginn. 12.000 manns misstu heimili sín og eru á vergangi en hvirfilbylurinn olli gríðarlega mikilli eyðileggingu. Yfir 18.000 heimili eru gjöreyðilögð, auk þess sem tugir þúsunda heimila eru skemmd eða fóru undir vatn þegar sjór gekk á land. Stjórnvöld gáfu út viðvaranir áður en óveðrið skall á eyjunni og náðu þúsundir íbúa að koma sér í öruggt skjól áður en óveðrið skall á. Toamasina er önnur stærsta borg Madagaskar með um 400.000 íbúa. Mikil flóð hafa verið á eyjunni á regntímabilinu undanfarið og um 140 manns hafa farist síðan í október.

Vísbendingar um gerviverktöku í ferðaþjónustu

Vísbendingar um gerviverktöku í ferðaþjónustu

Vísbendingar eru um gerviverktöku í ferðaþjónustu og að þóknun verktaka sé oft langt undir því sem þarf til að standa undir kostnaði og réttindum sem launafólk nýtur samkvæmt kjarasamningum. Þetta er meðal niðurstaðna í skýrslu um eftirlitsátak Vinnustaðaeftirlits Alþýðusambands Íslands sem kynnt var í gær. Vinnustaðaeftirlit ASÍ og stéttarfélaganna tók þátt í eftirlitsátaki með fólksflutningum og leiðsögn í ferðaþjónustu sumarið 2025. Rætt við 404 manns og skráðar 325 fyrirtækjakennitölur. Niðurstöður benda til að verktaka sé útbreidd meðal leiðsögumanna og hópbifreiðastjóra. Vísbendingar eru um gerviverktöku, þar sem vinnufyrirkomulag og aðstæður bera einkenni hefðbundins ráðningarsambands þrátt fyrir að samningar séu gerðir um verktöku. Eftirlitsfulltrúar urðu einnig varir við að fararstjórar frá löndum utan EES, einkum frá Kína, sinntu í sumum tilvikum verkefnum leiðsögumanna án þess að hafa tilskilin atvinnuréttindi hér á landi. Átakið var skipulagt af ASÍ og framkvæmt í samvinnu við lögreglu, Skattinn og Vinnueftirlitið. Að mati ASÍ undirstrika niðurstöðurnar þörf á áframhaldandi samræmdu eftirliti og skýrri ábyrgðarskiptingu til að tryggja sanngjörn starfskjör og heilbrigða samkeppni í ferðaþjónustunni sem ört vaxandi atvinnugrein.

Vísbendingar eru um gerviverktöku í ferðaþjónustu

Vísbendingar eru um gerviverktöku í ferðaþjónustu

Vísbendingar eru um gerviverktöku í ferðaþjónustu og að þóknun verktaka sé oft langt undir því sem þarf til að standa undir kostnaði og réttindum sem launafólk nýtur samkvæmt kjarasamningum. Þetta er meðal niðurstaðna í skýrslu um eftirlitsátak Vinnustaðaeftirlits Alþýðusambands Íslands sem kynnt var í gær. Vinnustaðaeftirlit ASÍ og stéttarfélaganna tók þátt í eftirlitsátaki með fólksflutningum og leiðsögn í ferðaþjónustu sumarið 2025. Rætt við 404 einstaklinga og skráðar 325 fyrirtækjakennitölur. Niðurstöður úr átakinu benda til að verktaka sé útbreidd meðal leiðsögumanna og hópbifreiðastjóra. Vísbendingar eru um gerviverktöku, þar sem vinnufyrirkomulag og aðstæður bera einkenni hefðbundins ráðningarsambands þrátt fyrir að samningar séu gerðir um verktöku. Eftirlitsfulltrúar urðu einnig varir við að fararstjórar frá löndum utan EES, einkum frá Kína, sinntu í sumum tilvikum verkefnum leiðsögumanna án þess að hafa tilskilin atvinnuréttindi hér á landi. Átakið var skipulagt af ASÍ og framkvæmt í samvinnu við lögreglu, Skattinn og Vinnueftirlitið. Að mati ASÍ undirstrika niðurstöðurnar þörf á áframhaldandi samræmdu eftirliti og skýrri ábyrgðarskiptingu til að tryggja sanngjörn starfskjör og heilbrigða samkeppni í ferðaþjónustunni sem ört vaxandi atvinnugrein.

Stefnir í sigur Þjóðarflokks Bangladess í kosningunum

Stefnir í sigur Þjóðarflokks Bangladess í kosningunum

Talning atkvæða er hafin í þessum fjölmennustu kosningum í heiminum.AP / Mahmud Hossain Opu Sjónvarpsstöðvar í Bangladess spá Þjóðarflokki Bandadess, yfirgnæfandi sigri í kosningum sem fóru fram í landinu í gær, en úrslitin hafa ekki enn verið tilkynnt formlega. Þjóðarflokkur Bangladess, er hægra megin við miðju og mældist fylgi hans mest í skoðanakönnunum fyrir kosningarnar. 150 þingsæti þarf til að ná meirihluta á þingi, og sjónvarpsstöðvarnar Jamuna og Somaoy greindu frá því að flokkurinn væri nú þegar búinn að tryggja sér 197 sæti. Kosningarnar í Bangladess eru fjölmennustu kosningar í heiminum, en 120 milljónir manna eru á kjörskrá.

Sektuð um 23 þúsund krónur vegna tréspíramálsins

Sektuð um 23 þúsund krónur vegna tréspíramálsins

Fjölskyldur tveggja ástralskra unglingsstúlkna sem létust úr tréspíraeitrun eftir að hafa drukkið metanólblandað áfengi á hóteli í Laos árið 2024 segjast hafa orðið fyrir áfalli þegar þær fréttu að starfsfólkið sem bar ábyrgð á drykkjunum hafi hlotið sekt upp á einungis 185 Bandaríkjadali vegna málsins.

Leikkona stefnir albanska ríkinu fyrir að stela andliti hennar

Leikkona stefnir albanska ríkinu fyrir að stela andliti hennar

Albönsk leikkona, Anila Bisha, hefur kært albanska ríkið fyrir stuld á persónueinkennum sínum og að nota þau til að búa til svokallaðan gervigreindarráðherra. TVP World greinir frá. Edi Rama, forsætisráðherra Albaníu, kynnti landsmönnum gervigreindarspjallmennið Diellu í september. Diellu, sem er í hefðbundnum albönskum klæðnaði, er ætlað að hjálpa borgurum og fyrirtækjum að rata um vefsíður hins opinbera og draga úr skriffinnsku. Persónueinkenni Bisha, andlit hennar og rödd, voru notuð til að búa spjallmennið Diellu til. Bisha segist aldrei hafa gefið leyfi fyrir því að persóna hennar yrði notuð í hlutverki ráðherra. Spjallmennið ávarpaði albanska þingið Bisha segist hafa skrifað undir samning sem heimilar albönsku ríkisstjórninni að nota persónueinkenni hennar til loka ársins 2025 og þá aðeins sem stafrænan aðstoðarmann á opinberu vefsvæði sem veitir borgurum netþjónustu. Andmæli Bisha við notkun á einkennum sínum færðust í aukana eftir að tölvugerð útgáfa af henni ávarpaði albanska þingið í september í myndbandi sem stjórnvöld bjuggu til. Í myndskeiðinu birtist gervigreindarpersóna með útlit Bisha sem sagðist ekki komin til að skipta öðru fólki út. Sóttu um einkarétt á útliti Bisha Leikkonan segir að stofnunin sem bjó Diellu til hafi sótt um einkarétt á útliti hennar og rödd án þess að láta hana vita af því. Bisha segir að það ógna lífsviðurværi hennar. Albanska leikkonan lagði fram kæru hjá stjórnsýsludómstólum fyrr í vikunni. Hún krefst þess að hætt verði að nota útlit hennar. Þá segist hún hafa leitað til embættismanna til að leysa málið í góðu en ekki fengið svar. Manjola Hasa, talsmaður albönsku ríkisstjórnarinnar, segir kæruna þvælu og yfirvöld hlakki til að leysa málið fyrir dómstólum.

Leikkona stefnir albanska ríkinu fyrir að stela andlitinu sínu

Leikkona stefnir albanska ríkinu fyrir að stela andlitinu sínu

Anila Bisha, albönsk leikkona, hefur kært albanska ríkið fyrir að stela persónueinkennum sínum og nota þau til að búa til svokallaðan „gervigreindarráðherra“. TVP World greinir frá. Edi Rama, forsætisráðherra Albaníu, kynnti landsmenn sína fyrir gervigreindarspjallmenninu Diellu í september. Diella er klædd í hefðbundinn albanskan klæðnað en henni er ætlað að hjálpa borgurum og fyrirtækjum að rata um vefsíður hins opinbera og draga úr skriffinsku. Persónueinkenni Bisha, andlit hennar og rödd, voru notuð til að búa til spjallmennið Diellu. Bisha segist hins vegar aldrei hafa gefið leyfi fyrir því að persóna hennar yrði notuð í „hlutverki ráðherra“. Spjallmennið ávarpaði albanska þingið Bisha segist hafa skrifað undir samning sem heimili albönsku ríkisstjórninni að nota persónueinkenni hennar til loka ársins 2025 og þá aðeins sem stafrænn aðstoðarmaður á opinberu vefsvæði sem veitir netþjónustu til borgara. Andmæli Bisha við notkun á einkennum sínum jukust eftir að tölvugerð útgáfa af henni ávarpaði albanska þingið í september í myndbandi sem stjórnvöld bjuggu til. Í myndskeiðinu birtist gervigreindarpersóna með útlit Bisha og sagðist ekki komin til að skipta öðru fólki út. Sóttu um einkarétt á útliti Bisha Leikkonan segir stofnunina sem bjó til Diellu, the National Agency for Information Society í Albaníu, hafa sótt um einkarétt á útliti hennar og rödd án þess að hafa samband við hana. Bisha segir það ógna lífsviðurværi hennar. Albanska leikkonan lagði fram kæru hjá stjórnsýsludómstólum fyrr í vikunni. Hún krefst þess að notkun á útliti hennar verði stöðvuð. Þá segist Bisha hafa leitað til embættismanna til að leysa málið friðsamlega en ekki fengið svar. Talsmaður albönsku ríkisstjórnarinnar, Manjola Hasa, segir kæruna þvælu og að yfirvöld fagni því að leysa málið fyrir dómstólum.